Toneelversie ‘Anna, Hanna’ naar Zweden

Het Zweedse Riksteatern uit Stockholm brengt op 17 januari 2009 de Nederlandse toneelbewerking Anna, Hanna en Johanna uit naar de gelijknamige roman van Marianne Frederiksson (1927-2007).

Bij het gezelschap De Kern ging op 9 oktober 2003 de toneelversie in première, geschreven door Jan-Jaap Jansen en Ineke ter Heege. De roman verscheen in 1994 en is een van de meest vertaalde en verkochte boeken uit de Scandinavische literaire geschiedenis. In 1997 verscheen bij uitgeverij De Geus de Nederlandse vertaling.

Anna, Hanna en Johanna beschrijft drie generaties vrouwen, van grootmoeder naar dochter tot kleindochter. Over dit boek zei Marianne Fredriksson in een interview met deze krant: „Ik kwam erachter dat vrouwen van nu uiteindelijk veel minder zelfstandig zijn dan ik had verwacht. Ik wilde weten waarom, ik wilde het patroon van de generaties en de beslissende invloed van moeder op dochter beschrijven.”

Theatergroep De Kern benadrukt in de toneelbewerking de erfelijke belastheid van de vrouwen. Ineke ter Heege vertolkt de rol van Anna, de academisch geschoolde dochter die onderzoek doet naar het leven van haar moeder en grootmoeder. Ook bewerker Jan-Jaap Jansen trad in deze voorstelling op als een van de mannen die zich geringschattend jegens vrouwen gedragen.

Voor het Riksteatern voert Judith Hollander de regie. Dit toneelgezelschap brengt zowel klassiek als hedendaags repertoire uit. Naast Dramaten is het een van de belangrijkste ensembles van Zweden. Anna, Hanna en Johanna gaat ook op toernee door Zweden.

Volgens Ineke ter Heege is het ‘verrassend er geen Zweedse bewerking bestaat van de bestseller van Fredriksson’.

Ter Heege: „In onze bewerking benadrukken wij dat vrouwen krachtige personages zijn. De cultuur van het bewerken van romans voor theater is in Nederland algemener geaccepteerd dan in het buitenland.” Theatergroep De Kern speelde het stuk in seizoen 2003-2004 voor uitverkochte zalen en werd genomineerd voor de Toneelpublieksprijs.

Marianne Frederikson overleed vorig jaar op 79-jarige leeftijd. Ze begon pas na haar veertigste aan een carrière als schrijver.