‘Toen ik het zag dacht ik wow, De Telegraaf heeft er zin in’

Is er na het vertrek van Kamerlid Duyvendak een campagne gaande tegen ‘links’? Nee, zegt De Telegraaf. Ja, zegt GeenStijl. „We zijn er bovenop gesprongen.”

De Telegraaf gebruikte woensdag de vetste letters om te melden dat minister Jacqueline Cramer nu ook ‘onder vuur’ lag.

De dag ervoor had NRC Handelsblad geschreven dat Cramer (Milieu, PvdA) in 1986 haar handtekening had gezet onder een advertentie waarin ze, met 177 anderen, steun betuigde aan actieblad Bluf!, dat documenten had gepubliceerd die waren gestolen van het ministerie Economische Zaken. Twee weken geleden vertrok Kamerlid Wijnand Duyvendak van GroenLinks nadat was gebleken dat de publicatie van privé-adressen in 1985 tot bedreiging en poging tot brandstichting hadden geleid bij een toenmalig topambtenaar.

De website GeenStijl maakte er woensdag dit van: „Tadaa, en daar is nummer twee! Heeft nog lang geduurd eigenlijk. Twaalf dagen na het aftreden van milieuterrorist Wijnand Duyvendak komt nu naar buiten dat er nóg een rotte appel op het Haagse pluche zit. En dit keer is het niet zomaar een kamerlid van een onbeduidend oppositiepartijtje, nee, we hebben het over de PvdA-minister Cramer.”

Wie wordt nummer drie? Rita Verdonk? Woensdag zei die in het televisieprogramma Knevel & Van den Brink dat ze zich „nooit in krakerskringen” had bewogen. Ze zou haar politieke carrière opgeven als bewezen werd dat het wel zo was. Donderdag schreef GeenStijl dat ze haar Wikipedia eens moest nalezen. Daarin staat dat Verdonk in haar studentenjaren met de zeer linkse PSP sympathiseerde. Ze was actief in de Bond van Wetsovertreders, een organisatie die opkwam voor de rechten van gevangenen. Ze raakte, volgens Wikipedia, in februari 1981 verzeild in rellen na de ontruiming van een aantal kraakpanden in de Nijmeegse Piersonstraat.

Sinds 5 augustus – de dag waarop Elsevier op de website berichtte dat Duyvendak in zijn nog te verschijnen boek de inbraak bij EZ toegaf – hebben De Telegraaf en GeenStijl bijna dagelijks over ‘links’ in de jaren tachtig geschreven. ‘Ra... ra... wie doet dat?’ zette De Telegraaf bij de foto waarop Duyvendak net ‘getaart’ is. Afgelopen maandag: ‘Geen cent naar foute milieuclubs’. Dinsdag: ‘Krakers cel in.’ GeenStijl, ook op dinsdag: „Jacqueline Cramer steunde terrorisme”. Woensdag: „Cramer, de Sinterklaas van de milieulobby.”

Is het een campagne?

Sjuul Paradijs, adjunct-hoofdredacteur van De Telegraaf, zegt gewoon „zijn journalistieke plicht” te doen. „Net als Amerikaanse media doen als McCain zegt dat hij drie huizen heeft en het zijn er acht.” De toon in zijn krant is nog lang niet zo scherp als in het buitenland, zegt hij. „We lopen hier nog in korte broek.

Op 15 augustus schreef Paradijs in een commentaar dat „aanhangers van Castro, Mao en Lenin” verantwoording moeten afleggen voor hun „soms gewelddadige” verleden. „De slachtoffers van deze linkse cultuur van eigenrichting, Nederlanders die met het excessieve geweld van deze misbaksels werden geconfronteerd, hebben daar recht op.” Of hij Jacqueline Cramer ook tot deze „misbaksels” rekent, wil hij niet zeggen.

Heeft Paradijs een persoonlijke afkeer van het activisme van de jaren tachtig? Het blijft even stil. Dan: „Als je zag wat er gebeurde op de hoek van de Vondelstraat en de Van Baerlestraat.” In 1980 voerden krakers daar oorlog met de M.E. „En dan die demonstratie tegen de neutronenbom.” Dat was in 1981, Paradijs was 19. Hij studeerde rechten aan de Vrije Universiteit. Vijfhonderdduizend mensen waren naar het Museumplein gekomen, maar hij „had er helemaal niets mee”. Opeens vindt hij dat hij al te veel gezegd heeft.

Geen Stijl is eigendom van De Telegraaf. Dominique Weesie, oprichter van Geen Stijl, was voorheen redacteur bij De Telegraaf. Hij zegt dat hij wél campagne tegen ‘links’ voert. „Zo kun je het wel noemen.” Toen hij en zijn collega’s het bericht over Duyvendak lazen, zeiden ze tegen elkaar dat ze er „bovenop zouden springen en niet meer zouden loslaten”.

Politici die zich niet aan de wet houden, vindt Weesie, moeten hard worden aangepakt. Er moet uitgezocht worden wie zich daar in de jaren tachtig aan schuldig hebben gemaakt. „Dat vindt Duyvendak zelf toch ook? Hij zegt dat we er met elkaar over in gesprek moeten gaan.” Hij lacht. „Het is nu meer prijsschieten geworden.”

Weesie zegt dat hij stond te kijken toen De Telegraaf woensdag zo groot uitpakte met het bericht over Cramer. „Wow, dacht ik. Die hebben er zin in.” Hij vindt dat De Telegraaf er goed aan doet door stelling te nemen. „Ze waren tam geworden. Maar sinds de dood van Kees Lunshof is dat voorbij.” Lunshof, adjunct-hoofdredacteur en politiek commentator, stierf vorig jaar november. Hij stond bekend als gematigd.

Weesie is van 1969 – te jong, zegt hij, om persoonlijk wat tegen het activisme van de jaren tachtig te hebben. Hij versloeg wel de bomaanslag die RaRa op 30 juni 1993 op het ministerie van Sociale Zaken uitvoerde. Het was de eerste dag dat hij bij De Telegraaf werkte. Later versloeg hij de moord op Pim Fortuyn. Sindsdien ziet hij de „kloof” tussen actievoerders en gewone, hardwerkende mensen alleen maar groter worden. „Daar gaat het debat nu over. Wat is er erg aan als dat scherp is? Er wordt niemand op zijn bek getimmerd.”

Arjan Dasselaar, docent internetjournalistiek aan de universiteit Groningen, citeert graag bijbelboek Prediker: niets nieuws onder de zon. „We denken nu dat het debat ontspoort in gescheld omdat iedereen nu op internet zijn mening kan geven. Maar in de tijd van Cicero was het ook: punten scoren zonder argumenten.”

In díe tijd, de eeuw voor Christus, kon dat wél je leven kosten. De Romeinse schrijver Cicero verzette zich in zijn redevoeringen – de Philippica’s – tegen de staatsman Marcus Antonius. Cicero werd vermoord en zijn hoofd en handen werden als waarschuwing aan het podium in de senaat getimmerd.

Na het gesprek met Weesie, donderdag, kondigt redacteur ‘Pritt Stift’ op GeenStijl aan dat NRC Handelsblad over de ‘mediahetze’ van ‘fatsoenlijk rechts op crimineel actielinks van de jaren tachtig’ gaat schrijven. ‘Niks hetze’, staat erboven. ‘Fout = fout in de Jaren 80’. Tekst: ‘Een giller gewoon. Jarenlang hebben zij erop los gedemoniseerd en werd links geen strobreed in de weg gelegd, maar nu zij tikkies terug krijgen voelen al die lieve linksmensen zich plotseling opgejaagd en in een hoek gedreven.’

Gisteren zei premier Balkenende dat de „affaire” rond minister Cramer „erg wordt opgeblazen”.

    • Jannetje Koelewijn