Herfkens hoeft geld toch niet terug te geven

Minister Verhagen komt terug van zijn voornemen om de ten onrechte aan Eveline Herfkens verstrekte huurvergoedingen terug te vorderen.

Verhagen wil de zaak nu achter zich laten door Herfkens één jaar voor de VN te laten werken voor een salaris van 1 dollar (0,68 euro). Dat schrijft Verhagen (CDA, Buitenlandse Zaken) in een brief aan de Tweede Kamer. Hiermee voldoet hij niet aan de wens van de Kamer, die unaniem vond dat de 280.000 dollar aan huursuppletie moest worden teruggevorderd.

Herfkens wordt adviseur van de organisatie waaraan zij eerst leiding gaf en mag zelf bepalen hoeveel tijd zij aan haar baan besteedt. De UNDP zegt tevreden te zijn met de oplossing. Herfkens reageerde gisteren niet op verzoeken om commentaar.

Kamerlid Arend Jan Boekestijn (VVD) noemt de regeling „een cadeautje” voor Herfkens. „Met een jaarsalaris van 160.000 dollar, krijgt ze nu dus 120.000 dollar onterechte huursubsidie”, zegt hij. „Normale Nederlanders moeten zoiets direct terugbetalen, met rente.” Hij eist dat Verhagen ervoor zorgt dat Herfkens alles terugbetaalt. Kamerlid Ewout Irrgang (SP) ondersteunt die eis.

Herfkens (PvdA) was van 1998 tot 2002 minister voor Ontwikkelingssamenwerking. Eind 2002 werd zij een van Nederlands hoogste diplomaten bij de Verenigde Naties. Nederland bood haar toen een huurvergoeding aan. Om de onafhankelijkheid van VN-diplomaten te waarborgen mogen zij geen geld aannemen van hun eigen overheid. Herfkens heeft de interne gedragscode waarin dit staat ontvangen en ondertekend.

De juridische dienst van de VN deed vier maanden onderzoek naar de kwestie. „Het lijkt erop”, stelde de dienst in mei, dat Herfkens zich „niet bewust” was van de regels. Ze zou „in goed vertrouwen” gehandeld hebben. Nederland had de VN-regels ook overtreden en „had dat kunnen weten”.

In mei vond Verhagen dat de overtreding Herfkens was aan te rekenen. Daarom wilde hij „actie ondernemen” om het geld terug te vorderen, desnoods via de rechter. In de brief van gisteren gaat hij voorbij aan dat standpunt. Hij verwijst slechts naar een brief uit februari toen het interne VN-onderzoek nog niet afgerond was.

Nu stelt hij dat UNDP de zaak als afgedaan beschouwt en dat hij zelf „nogmaals juridisch advies heeft ingewonnen”. Hij concludeert „dat er onvoldoende grondslag is voor het terugvorderen”.

Lees Verhagens brief via nrc.nl/binnenland