Beeldende kunst

C.D. Friedrich, ‘Ochtend in de bergen’, 1821-1823 GJ-9772;0; Friedrich, Caspar David. Morning in the Mountains.

Er is vaak geklaagd dat Nederlandse kunstenaars het slecht doen in het buitenland. Maar het komende kunstseizoen lijkt er sprake van revanche: diverse Nederlandse kunstenaars krijgen aankomend jaar een solo in een belangrijk buitenlands museum. Op 13 december opent in het SMAK in Gent een overzichtsexpositie van Mark Manders, de kunstenaar die sinds eind jaren tachtig een zelfportret van zichzelf bouwt in de vorm van een denkbeeldig huis. Zijn installaties zullen na Gent nog doorreizen naar Hannover, Bergen en Zürich.

Het belangrijkste museum voor moderne kunst, het MoMA in New York, lijkt er zelfs een Nederlands jaar van te maken. Op het programma staan onder meer solo’s van Marlene Dumas (3 december t/m 2 februari) en Aernout Mik (5 mei t/m 28 juli). Ook besteedt het museum speciale aandacht aan de nachtelijke landschappen van Vincent van Gogh (21 september t/m 5 januari), in een tentoonstelling die in februari doorreist naar Amsterdam. En op 19 mei opent in het MoMA de expositie In & Out Amsterdam 1960-1976, over de periode dat de Nederlandse hoofdstad nog een magneetwerking had op kunstenaars als Hanne Darboven, Gilbert & George, Allen Ruppersberg en Lawrence Weiner. De nadruk van deze tentoonstelling zal vooral liggen op de conceptuele kunst die in deze tijd ontstond, met werk van onder meer Stanley Brouwn, Jan Dibbets, Ger van Elk en Bas Jan Ader.

Andersom doen de komende maanden ook opvallend veel internationale sterren de Nederlandse musea aan. Met als grootste klapper de Britse kunstenaar Damien Hirst, die vanaf 1 november zijn kostbare diamanten schedel zal exposeren in het Rijksmuseum, te midden van door hem uitgezochte werken uit de collectie. De Amerikaan John Baldessari komt in oktober naar het Bonnefantenmuseum voor de uitreiking van de BACA Award. En de Zwitserse Pipilotti Rist zal vanaf 28 februari in Museum Boijmans Van Beuningen laten zien of ze nog altijd van die heerlijke feelgoodvideo’s kan maken. De Hermitage in Amsterdam biedt vanaf 20 september de unieke kans om de schaarse schilderijen van Caspar David Friedrich bijeen te zien. Het moedermuseum in St. Petersburg leent voor het eerst alle schilderijen en tekeningen van deze Duitse romanticus uit.

    • Sandra Smallenburg