DNB: gasbaten uit begroting

Alle opbrengsten uit de gasbel bij Slochteren moeten in een fonds buiten de lopende rijksbegroting worden ondergebracht. Dat bepleit De Nederlandsche Bank (DNB) in een vandaag gepubliceerd onderzoek. Zo wil de bank voorkomen dat het kabinet gasbaten gebruikt om lasten te verlagen of uitgaven te verhogen en profiteert Nederland langer van de opbrengsten uit de snel slinkende gasbel.

Volgens de studie bestaat nu het risico dat gasbaten worden ingezet voor politiek beleid, omdat deze opbrengsten grotendeels in de begroting worden ondergebracht. Naar verwachting stijgen de gasbaten volgend jaar fors, tot ruim 13 miljard euro.

In de jaren negentig werd afgesproken dat 60 procent van de gasbaten moest worden gebruikt voor aflossing van de staatsschuld en 40 procent voor het Fonds Economische Structuurversterking (FES). Het FES-geld wordt gebruikt voor een duurzame versterking van de Nederlandse economie.

In verband met de sterk fluctuerende opbrengsten uit het aardgas, waarvan het tarief gekoppeld is aan de olieprijzen, heeft het kabinet in juni voorgesteld de FES-wet te wijzigen. Het kabinet wil dat het fonds jaarlijks een vast bedrag krijgt, zodat de geldstroom voor grote investeringen – zoals de Betuwelijn en de HSL – minder afhankelijk is van de oliemarkt.

De onderzoekers van De Nederlandsche Bank, Peter Wierts en Guido Schotten, adviseren in hun studie voortaan álle inkomsten uit aardgas buiten de begroting te houden en in een vermogensfonds te steken. Dat zou een staatsfonds kunnen zijn, vergelijkbaar met dat van Noorwegen en andere oliestaten. Uit berekeningen van de bank blijkt dat de staat in zo’n geval kan rekenen op een permanente stroom aan inkomsten van circa 2,5 miljard euro per jaar.

Twee jaar geleden pleitte de Raad van Economische Adviseurs destijds een adviesorgaan van het parlement, ook voor een andere omgang met de gasbaten en voor hervorming van het FES.

Aardgas: pagina 13