Inflatiedemon nog niet getemd

Hier is een troostrijk verhaal, waaraan beleggers graag geloof hechten. De demon Inflatie, waarvan lang werd aangenomen dat hij vastgeketend zat aan de rots van een gezond monetair beleid, is er op één of andere manier in geslaagd de schone jonkvrouw Grondstoffenprijzen te ontvoeren. Maar een nogal klunzige ridder, Heer Trage Economie, is haar te hulp geschoten. Grondstoffenprijzen viel in katzwijm, Inflatie zal spoedig weer veilig en wel geketend zijn, en Koning Centrale Bank zal een feestje van renteverlagingen geven.

De grondstoffenprijzen zijn zeker de voornaamste inflatiebron geweest. In de Verenigde Staten staat de inflatie op een alarmerend hoog peil van 5,6 procent, maar als je de voedsel- en energieprijzen wegstreept, houd je een bijna aanvaardbare 2,5 procent over. De kloof tussen de zogenoemde headline- (totale) en core-inflatie (exclusief voedsel- en energieprijzen) is groter in de arme landen, waar grondstoffen nu eenmaal een groter deel van de totale consumentenuitgaven voor hun rekening nemen.

Het verhaal gaat verder. De grondstoffenprijzen zijn inmiddels aanzienlijk gedaald, ook al zijn de meeste nog steeds hoger dan een jaar geleden. Vanaf het hoogtepunt in juli is de koperprijs met 15 procent omlaaggekomen, de olieprijs met 25 procent en de graanprijs met 30 procent. De vermoedelijke schuldige is de groeivertraging. De eurozone, Japan en Engeland zitten dicht tegen een recessie aan en de Chinese groei is teruggevallen tot onder 10 procent.

De volgende episode zou een daling van de inflatie moeten zijn. Zakenbank Lehman Brothers denkt dat de Amerikaanse inflatie in 2009 onder de 2 procent zal duiken en op die manier de weg zal vrijmaken voor renteverlagingen van 50 basispunten.

Helaas zou dit ‘happy end’ wel eens niets anders dan een sprookje kunnen blijken. Om te beginnen zou er al snel een einde kunnen komen aan de groeivertraging. Tot nu toe heeft het bruto binnenlands product van de VS geweigerd gehoor te geven aan voorspellingen van een dreigende ineenstorting. En de lagere grondstoffenprijzen kunnen bijdragen aan een herstel van de groei in de eurozone en China, hetgeen tot hernieuwde inflatiedruk zal leiden.

Maar zelfs als de groeivertraging aanhoudt, kan het inflatiemonster blijven rondwaren. Werknemers bepleiten hogere lonen ter compensatie van de hogere grondstoffenprijzen. Is er genoeg geld om hen tevreden te stellen?

De kredietcrisis heeft ervoor gezorgd dat kredietverleners behoedzamer zijn geworden. Maar werknemers in sterke sectoren en landen zullen niettemin een deel van hun eisen ingewilligd krijgen. En nu de reële rente nog steeds laag is en de staatsschulden op het punt staan te stijgen, kan de demon Inflatie nog steeds andere slachtoffers vinden.

    • Edward Hadas