Hij vergeet zichzelf niet

Nederland kiest de beste acteur. In nrc.next iedere week een acteur over zijn favoriet.

Vandaag: Marcel Musters over Javier Bardem.

„Ik zag hem voor het eerst in Before Night Falls en ik was totaal verkocht. Javier Bardem speelt in die film een homoseksuele Cubaanse schrijver die verbannen wordt naar Amerika en aids krijgt. Het is zo intens gespeeld. Zo goed. Toen ik hem daarna in Mar Adentro zag, kon ik niet begrijpen dat ik naar dezelfde persoon zat te kijken. Laatst nog bij No Country For Old Men, daarin speelt hij de huurmoordenaar. Ik hou helemaal niet van die agressie en dat geschiet, maar zijn acteerwerk is prachtig. Bardem is bovendien een prettig mens om naar te kijken. Een mooie man.

„Aan de ene kant blijft hij heel dicht bij zichzelf, tegelijkertijd wordt hij iemand anders. Hij kan meerdere lagen spelen, maar hij doet dat met een prettige bescheidenheid. Dat maakt hem een intelligent acteur. Veel soapacteurs spelen maar één laag. En weer andere acteurs doen juist te veel hun best iemand anders te zijn. Dustin Hofmann bijvoorbeeld, die pusht nogal. Die wil altijd laten zien hoe goed hij is.

„Je neemt altijd jezelf mee, ook als je acteert. Een mens bestaat nu eenmaal uit meerdere lagen. Als je dat goed kunt laten zien, maakt dat de rol sterker. Je ziet Javier Bardem er altijd doorheen in zijn films. Hij vergroot iets van hemzelf wat bij het personage past. Zoals in No Country For Old Men. Als je goed kijkt zie je een charmante zachtaardige man, maar het is ook een psychopaat. Het brengt je in verwarring.

„In Nederland bewonder ik onder anderen Kees Hulst. Hij heeft ook dat intelligente en bescheidene. En vooral veel tragische humor in zijn spel, op een subtiele manier. Ook Jaap Spijkers vind ik een goed acteur. Hij straalt altijd zo’n innerlijk drama uit terwijl het lijkt alsof hij niet speelt.

„Die gelaagdheid ben ik zelf heel duidelijk tegengekomen toen ik zo’n tien jaar geleden tegelijkertijd opnames maakte voor de series Oud Geld en Hertenkamp. Ik moest constant schakelen tussen de horkerige Erik en de sullige Max. Ik vond het een kick dat ik dat kon, ik voelde me een echte acteur.

„Ik ben altijd geïnteresseerd geweest in de psyche van de mens en hoe menselijke mechanismen werken. Als acteur ben je daar de hele dag mee bezig. Vroeger werkte ik in de psychiatrie en de overstap naar acteren was een vanzelfsprekende stap. In de psychiatrie moet je je inleven in een ander – hoewel je ook erg met jezelf geconfronteerd wordt – bij acteren moet je je inleven in jezelf en in je personage. Je bent altijd met de knopen in het leven bezig. Javier Bardem laat dat prachtig zien, zonder zichzelf te vergeten.”

Stem op uw favoriete acteur via www.debesteacteur.nl. De uitslag wordt bekend gemaakt op 25 september in de uitzending van de Grote Filmquiz, een initiatief van de NPS, Cultura, NRC en de Filmkrant.

    • Jessica van Geel