Bang? Dan is er altijd nog de Obarometer

Schrikbeeld voor veel Europeanen: kan Barack Obama straks ook verliezen? In de jongste peilingen voor de Amerikaanse presidentsverkiezingen ligt de Democraat, met 45 procent van de stemmen, nog maar 1 procentpunt voor op zijn Republikeinse tegenstrever John McCain.

De economie biedt uitkomst. Topanalist van het Amerikaanse bureau Standard & Poor’s, Sam Stovall, ging onlangs een beursmythe na: als de aandelenkoersen, gemeten met de S&P 500-index, in de drie maanden voor de verkiezingen stijgen, dan wint de partij van de zittende president, als ze dalen dan wint de andere partij. Dat blijkt in 16 van de 20 laatste verkiezingen inderdaad zo te zijn. Maar daar is nu, met nog meer dan twee maanden te gaan, nog niets aan af te lezen: de index steeg sinds het begin van deze maand met 0,5 promille, en dus is het nog even afwachten.

Dan is er de Iowa Electronic Market, waar gehandeld wordt in presidentskandidaten. Daar geeft de beurskoers van Obama nu aan dat hij 53,1 procent van de stemmen krijgt, tegen 48,8 procent voor McCain – een verschil van 4,3 procentpunt. Maar deze markt heeft in het verleden getoond erg gevoelig te zijn voor gepubliceerde opiniepeilingen, zodat zijn voorspellende waarde vaak in de eigen staart bijt.

Veel leuker is de Electoral Barometer (EB), die is opgesteld door de Amerikaanse hoogleraar Alan Abramowitz. Deze politicoloog stelde een formule samen die bestaat uit slechts twee variabelen. De eerste is net approval rating (NAR) van de zittende president, waarbij het percentage Amerikanen dat zijn beleid goedkeurt wordt verminderd met het percentage dat zijn beleid afkeurt. De tweede is de reële economische groei (GDP) in het tweede kwartaal van het verkiezingsjaar. Als de zittende president twee termijnen heeft gediend, zoals nu, dan wordt er nog het getal 25 van afgetrokken. De formule zelf is lachwekkend simpel:

EB = NAR + 5*GDP-25

Is het saldo van de formule negatief, dan verliest de partij van de zittende president, is het positief dan wint de partij van de zittende president. 14 van de 15 laatste verkiezingen werden er correct mee voorspeld. Volgens deze calculatie hoeft Obama zich absoluut geen zorgen te maken: George Bush is een van de impopulairste presidenten uit de recente geschiedenis en de economische groei is, met 1,6 procent, laag. De jongste waarde van de barometer komt dan ook op -49, de op één na laagste ooit, en vergelijkbaar met de waarde in 1952. Toen versloeg de Republikein Eisenhower de Democraat Stevenson met maar liefst 10,9 procentpunt. Boter en suiker.

Maarten Schinkel

    • Maarten Schinkel