Partijen moeten knopen doorhakken over Musharraf

In Pakistan heerst een dag na het aftreden van president Musharraf veel onduidelijkheid over diens toekomst en zijn opvolger. Legerleider Kayani toonde de meeste daadkracht.

Een dag na het aftreden van de Pakistaanse president Pervez Musharraf bestaat er over zijn lot – en dat van Pakistan – vooral onduidelijkheid. De twee grootste regeringspartijen kwamen vandaag bijeen om een lijst van belangrijke onderwerpen te bespreken, zoals de benoeming van een nieuwe president, de herbenoeming van de door Musharraf ontslagen top van de rechterlijke macht, de rechten van Musharraf en de militaire operaties in de tribale gebieden.

Het meest daadkrachtige optreden kwam vandaag van generaal Ashfaq Parvez Kayani, de vorig najaar aangetreden legerleider. Musharraf had hem benoemd toen hij zelf afstand moest doen van die functie om aan te kunnen blijven als president. Kayani had zich voorgenomen om de scheiding tussen het leger en de politiek weer helder te maken na acht jaar van militair/civiel bestuur door Musharraf.

Vandaag vloog hij naar Kabul voor een ontmoeting met de Afghaanse minister van Defensie generaal Rahim Wardak en vermoedelijk ook met de commandant van de NAVO-stabilisatiemacht ISAF, de Amerikaanse generaal David McKiernan. De NAVO wilde dit vanmorgen niet bevestigen. Kayani had voor zijn vertrek al gebeld met president Hamid Karzai. Zijn komst was zo onverwacht dat zelfs Afghaanse regeringsfunctionarissen niet op de hoogte waren.

De urgentie van zijn bezoek werd vandaag onderstreept door twee geweldsincidenten in het Pakistaans-Afghaanse grensgebied. In de Oost-Afghaanse provincie Khost probeerden militanten met zelfmoordaanslagen een aanval te plegen op een Amerikaanse legerbasis. In het tribale grensgebied Bajaur, waar sinds twee weken hevig gevochten wordt, hebben veiligheidstroepen behalve elf militanten ook vijf burgers gedood na een aanval op een paramilitaire post. Een bomaanslag in een ziekenhuis vandaag in de stad Dera Ismail Khan in het noordwesten van Pakistan kostte aan ruim twintig personen het leven maar was volgens de politie het gevolg van een lokaal, sektarisch conflict.

De verhouding tussen de Pakistaanse en Afghaanse regeringen heeft de afgelopen jaren geleden onder wederzijdse verwijten over de aanpak van het terrorisme. Karzai had aanvaringen met Musharraf over toevluchtsoorden voor Talibaan en Al-Qaeda in de tribale grensgebieden en kwam met de nieuwe regering (nog) niet tot een verbeterde verstandhouding. Zeker niet na de aanslag op de Indiase ambassade in Kabul in juli, die het werk zou zijn van de Pakistaanse inlichtingendienst ISI. Kayani zal vermoedelijk proberen Wardak en McKiernan de steun van het Pakistaanse leger toe te zeggen in de strijd tegen terreur.

In Islamabad bespreken Asif Ali Zardari, leider van de grootste regeringspartij PPP, en oud-premier Nawaz Sharif van de tweede partij PML-N, onder andere of Musharraf strafrechtelijk vervolgd moet worden, zoals mensenrechtenorganisaties eisen. Aanklachten zouden onder meer gaan over schending van de grondwet toen de president in november vorig jaar de noodtoestand uitriep om aan de macht te kunnen blijven. In de dagen voor zijn aftreden werd gemeld dat Musharraf met de regering had afgesproken te zullen vertrekken in ruil voor amnestie, maar vandaag ontkende minister van Justitie Farooq Naek dat.

De Saoedische ambassadeur in Islamabad ontkende vandaag dat er gesproken wordt over asiel voor Musharraf. Vorige week sprak de Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken Rice geruchten tegen dat de Verenigde Staten hem onderdak zouden willen bieden.

Gisteren uitte Rice haar „diepe dankbaarheid” aan Musharraf, die volgens haar „een van ‘s werelds meest toegewijde partners is geweest in de strijd tegen terrorisme en extremisme”. De VS hebben gezegd te zullen samenwerken met de nieuwe regering in Islamabad. De Amerikaanse presidentskandidaten Obama en McCain spraken gisteren beiden de hoop uit dat Musharrafs opvolger Pakistan veiliger zal maken.

Binnen dertig dagen moeten het parlement en de vier provinciale assemblees een nieuwe president gekozen hebben. Vanmiddag was er nog geen kandidaat voor de functie, die momenteel wordt waargenomen door senaatsvoorzitter Soomro. Zardari en Sharif willen de bevoegdheden, die Musharraf tijdens zijn bewind fors had uitgebreid, weer beperken tot een vooral ceremoniële rol.