Op de gok met nepartikelen langs de douane

De douane onderschept steeds meer nepartikelen. Nagemaakte merkspullen meenemen uit China of Thailand kan een reiziger een flinke boete opleveren.

Een zak met namaak sportkleding die in beslag is genomen op Schiphol. (Foto Roger Cremers) Nederland, Schiphol, 12-08-2008 Inbeslag genomen goederen door de Douane van Schiphol. Net sportkleding. PHOTO AND COPYRIGHT ROGER CREMERS Cremers, Roger

Het is wel een beetje jammer van die merknaam: ePhone. Zonder die naam had de telefoon op het eerste gezicht kunnen doorgaan voor het hipste hebbedingetje van dit moment: de iPhone van Apple. Maar ja, dat ene lettertje verschil.

„Overduidelijk namaak dus”, zegt Dick Mol, douanemedewerker op Schiphol, terwijl hij de telefoon laat zien in het magazijn met in beslag genomen goederen. „Die ePhones onderscheppen we geregeld. Dit exemplaar is vanochtend uit de koffer gehaald van een passagier uit China.”

Imitatiegoederen komen veelal uit Zuidoost-Azië en Turkije. Het overgrote deel bestaat uit dvd’s, cd’s, elektronica en merkkleding. Soms hebben passagiers merkartikelen bij zich die ‘in het echt’ helemaal niet bestaan. Zoals toiletpapier van modemerk Louis Vuitton.

Mol: „Wie dat in zijn bagage heeft, valt snel door de mand. Want Louis Vuitton maakt helemaal geen toiletpapier.”

Iedereen die weleens naar landen als Thailand, Maleisië of China met vakantie gaat, weet het: voor een paar euro koop je er het nieuwe album van een band als Coldplay of het lekkerste luchtje van Hugo Boss. Namaak, maar moeilijk om te laten liggen omdat je voor het origineel in Nederland een veelvoud betaalt.

Er is een probleem: je mag imitatiespullen Nederland niet invoeren. Althans niet in grote hoeveelheden. Wie dat wel doet, riskeert een proces-verbaal en een boete.

„De hoogte verschilt van geval tot geval”, legt Dick Mol uit. „Iemand die tien illegale cd’s in zijn rugzak heeft en nooit eerder is gepakt, kan bij de douane vrijwillig afstand doen van de schijfjes. Maar iemand die zijn hele koffer heeft volgestouwd met gekopieerde cd’s kan een boete van honderden euro’s krijgen.”

Toch ben je niet altijd in overtreding met namaak in je bagage. De Nederlandse wet biedt de mogelijkheid om kleine hoeveelheden imitatiegoederen mee naar huis te nemen. Zo mag je drie namaakhorloges invoeren, 250 milliliter nepparfum meenemen of drie illegale cd’s en dvd’s in je koffer hebben. „Kleine hoeveelheden voor eigen gebruik mogen het land in”, legt Mol uit. „Maar dan moet je dus niet drie dezelfde dvd’s meenemen. Want die zijn overduidelijk bedoeld om weg te geven of te verkopen.”

De laatste jaren stijgt het aantal onderschepte namaakartikelen. De douanediensten in de EU hebben vorig jaar 17 procent meer nepgoederen in beslag genomen dan in 2006.

Ook op Schiphol is sprake van een stijging. De meest recente cijfers stammen uit 2006 toen de douane op de luchthaven 83.000 nepspullen onderschepte. Een toename van bijna 50 procent ten opzichte van een jaar eerder.

Mol: „De meeste vluchten worden hooguit steekproefsgewijs gecontroleerd. Dus weten we niet in hoeverre we alleen het topje van de ijsberg pakken. Bij wijze van proef controleren we weleens alle passagiers uit één vliegtuig. Gemiddeld blijkt dat ongeveer 5 procent van hen te veel namaakartikelen bij zich heeft.”

Voor de douanemensen op Schiphol is het een sport om zo snel mogelijk ‘echt’ van ‘nep’ te onderscheiden.

„Ik kom nogal eens in de P.C. Hooftstraat”, vertelt douanemedewerker Haci Yúcel. „Niet om zelf te shoppen, maar om te kijken wat de nieuwste artikelen zijn van de vooraanstaande modemerken. Om dit werk goed te doen moet je wel weten wat er zoal te koop is.”

Yúcel en zijn collega’s krijgen ook geregeld presentaties van vertegenwoordigers van grote merken. „Op zogenaamde ‘namaakbestrijdingsdagen’ laten zij zien wat hun nieuwste artikelen zijn en aan welke kenmerken we die snel kunnen herkennen.”

Yúcel is deze ochtend aan het werk in aankomsthal 3. Samen met tien collega’s wacht hij de passagiers op van een vlucht uit Bangkok. Vrijwel alle reizigers lopen door de uitgang met het bord ‘Niets aan te geven’. Willekeurig worden twintig reizigers tegengehouden. Hun tassen gaan open en worden grondig doorzocht, maar de oogst valt dit keer wat tegen.

Uiteindelijk loopt alleen een man tegen de lamp die in zijn koffer twintig illegale dvd’s heeft.

„Ik heb nog twee weken vakantie, dus leek het me wel aardig om wat filmpjes te bekijken”, zegt hij. „Die dingen kosten in Bangkok 100 bath per stuk, ongeveer 2 euro. Ik weet ook wel dat je dit niet mag invoeren. Het is gewoon een gok. Ik ben al vijftien keer in Thailand geweest en neem iedere keer een stapeltje schijfjes mee. Dit is pas de tweede keer dat ze me pakken.”

Kijk op douane.nl voor meer informatie over de invoer van goederen.

    • Tobias Reijngoud