‘Ik moet door tot ik failliet ben’

Zwarte T-shirts hadden de vissers zaterdag op de jaarlijkse mosseldag aan. Symbolisch voor hun toekomst. De huidige milieuregels verlammen hun handel, zeggen zij.

‘Stop de Groene Leugens’ stond zaterdag op een spandoek van een vissersschip te lezen. Foto WFA WFA73T:PROTEST MOSSELVISSERS:YERSEKE;16AUG2008-Mosselvissers grijpen de jaarlijkse mosseldag in Yerseke aan om te protesteren tegen de teloorgang van de mosselvisserij. Door strengere milieuregels en de rechtzaken die milieuorganisaties tegen hen aanspannen. WFA/jj/str.Jeroen Jumelet WFA WFA

De tienduizenden bezoekers van de mosseldag in Yerseke merken niet veel van het protest van de mosselvissers, deze zaterdagochtend. Op hun gemak lopen ze langs de braderiekraampjes, waar marktkooplui de nieuwste cosmetica of schoonmaakmiddelen aanprijzen.

Maar wie goed kijkt ziet ze wel, de spandoeken met de leus ‘Milieuclubs plegen moord op de mosselsector’. Op de Korringaweg langs het water hangt er aan iedere lantarenpaal één.

De mosselvloot is versierd met zwart-witte vlaggetjes en spandoeken. In en rond buurthuis De Zaete zijn mosselvissers en hun families samengekomen om een speciale gast, namelijk minister Gerda Verburg (LNV, CDA), te confronteren met hun ‘verdriet’.

Ze dragen zwarte T-shirts. De kleur verwijst naar een sombere toekomst. Volgens Jolanda Sinke, die het protest organiseert namens de mosselvissers in Yerseke, staat het zwart symbool voor „donkere wolken die zich samenpakken boven de mosselvisserij”.

Binnen aan de bar zitten drie mosselvissers uit het dorp. Een van hen is Jos Verschuren. Hij vreest voor het voortbestaan van zijn bedrijf Yerseke 20. Als je het hem vraagt, is dit misschien wel de laatste mosseldag in Yerseke. „Nu stoppen kan niet. Wie wil mijn bedrijf nou kopen? Nee, ik moet door tot ik failliet ben. Net als iedereen hier. Dan kan mijn boot naar de sloop.”

Het is niet de eerste keer dat mosselvissers protesteren tegen strenger wordende milieuregels die het mosselvissers beletten om vrijelijk mosselzaad op te vissen in de Waddenzee. Maar dit jaar is het de eerste keer dat de jaarlijkse mosseldag, bedoeld als feestdag, door Yersekenaren wordt omgedoopt tot protestdag.

In februari vernietigde de Raad van State de vergunning die minister Gerda Verburg had uitgegeven om in de Waddenzee mosselzaad op te vissen. Dit gebeurde nadat Vogelbescherming Nederland een zaak had aangespannen. Verburg mag pas opnieuw een vergunning verlenen als zij heeft kunnen bewijzen dat er bij het opvissen van mosselzaad geen schade wordt toegebracht aan het natuurgebied. Met de uitspraak van de Raad komt de mosselkwekerij, die voor een groot deel afhankelijk is van mosselzaad uit de Waddenzee, voorlopig tot stilstand.

Sommige actievoerders dragen vandaag juist wit als symbool voor hoop. „Geef nooit op!” zeggen de mosselvissers vandaag ook. Hun hoop is gevestigd op de minister, die ze vandaag vragen hun „te bevrijden van de groene strop”.

Ondanks haar optimisme kan Verburg vandaag de zorgen van de mosselvissers niet wegnemen. In haar toespraak tijdens het mosselbanket zegt Verburg begrip te hebben voor de somberheid. „Maar ik zie wel een toekomst voor de mosselvisserij.”

Volgens Verburg is er „ruimte voor duurzame visserij” in de Waddenzee. „Eerst zien, dan geloven”, roept iemand in het publiek. „Weer geen concreet besluit. Het is tijd dat ze kleur bekent”, mompelt een man. Maar volgens Verburg ligt de toekomst van de mosselvissers in hun eigen hand, door samen te werken met natuurorganisaties. „Laat zien waarom u het predicaat ‘duurzaam’ verdient.”

Het onderzoek naar de eventuele schade is nog bezig. Het zou tot 2010 kunnen duren voordat dit tot resultaten leidt. Volgens Wouter van de Berg, bestuurslid van de visserijvereniging Bruinisse, is dat te lang. „Zonder vergunning is het voor veel bedrijven gewoon afgelopen. Ik wil er niet over nadenken wat er dan gebeurt. Wij hopen op politieke moed van de minister zodat ze ons meer kan bieden dan de bijstand.” Verburg nuanceert dat: „Een goed bedrijf heeft een financiële buffer opgebouwd.”