Goud voor roeivrouwen met karakter

Alles zetten Kirsten van der Kolk en Marit van Eupen aan de kant. Het eerste olympisch roeigoud voor Nederlandse vrouwen was het resultaat.

Marit van Eupen en Kirsten van der Kolk na hun gewonnen finale in de lichte dubbeltwee. Van Eupen: „Na vijfhonderd meter wist ik het al.” Foto AP Netherlands' Kirsten van der Kolk, right, and Marit van Eupen, left, celebrate after winning their lightweight women's double sculls race at the Beijing 2008 Olympics in Beijing, Sunday, Aug. 17, 2008. (AP Photo/Kirsty Wigglesworth) Associated Press

Roeisters Marit van Eupen en Kirsten van der Kolk kozen bij hun hereniging in de lichte dubbeltwee voor gouden schoenen op het voetenbord. Een kwestie van kansberekening, stelde coach Josy Verdonkschot. De olympische finale kon in de ogen van het drietal tot niets anders leiden dan goud.

Op het water van Shunyi Park kwam de planning uit. Van Eupen en Van der Kolk lieten hun tegenstanders uitrazen, behielden ook op de laatste plaats het geduld en roeiden daarna over iedereen heen. „Na vijfhonderd meter wist ik het al”, stelde Van Eupen gisteren na de medailleceremonie in de voorstad van Peking. „Ik wist het al bij de start”, ging Van der Kolk een stapje verder. „We moesten gewoon doen wat we kunnen, dan zouden we altijd winnen.”

Van Eupen (38) en Van der Kolk (32) behaalden bij de Spelen van 2004 in Athene al een bronzen medaille in de enige olympische bootklasse voor lichtgewichtroeisters. Het was de bekroning van een project van twee tegenpolen dat in 1997 van start was gegaan. In acht jaar waren de twee roeisters in aanvaring gekomen met de nationale roeibond, met de concurrentie en vooral met elkaar.

Na de bronzen race op het Griekse water in het nationaal park Schinias stopte Van der Kolk met toproeien. Ze trouwde met oud-roeier Pepijn Aardewijn en werd in het voorjaar van 2005 moeder van een dochter, Nike. Van Eupen richtte zich op de skiff en werd met haar coach en vriend Verdonkschot drie keer wereldkampioen in de eenmansboot.

In het voorjaar van 2007 werden de contouren zichtbaar van een hernieuwd pact, toen Van Eupen en Van der Kolk samen bij de NK roeiden. „Ik wilde nog één keer voelen hoe het was om goed te roeien”, zei Van der Kolk gisteren. „Maar van de training kwam een wedstrijd en nu sta ik hier. Want als je één wedstrijdje roeit, kun je er ook meer doen.”

De definitieve hereniging van Van Eupen en Van der Kolk in het najaar was opvallend, omdat de roeisters er nooit een geheim van hebben gemaakt geen vriendinnen te zijn. „De nadruk lag op onze verschillen, maar ik denk dat onze kracht daar ook ligt”, zei Van der Kolk daarover. „We vullen elkaar aan en hebben misschien meer gemeen dan we in het verleden wilden toegeven. Marit is de technisch directeur, ik de commercieel directeur. Zij is de binnendienst, ik de buitendienst.”

Ook in Shunyi Park tekenden zich na afloop van de medailleceremonie de verschillen tussen de roeisters af. De perfectionistische Van Eupen droeg zorg voor de twee knuffelbeertjes die na elke medaille te voorschijn komen en hield zich strikt aan het protocol. Dat hield in dat ze vlak voor de dopingcontrole geen vragen wilde beantwoorden. De onstuimige Van der Kolk nam op hetzelfde moment uitgebreid de tijd om over haar rentree te vertellen.

Opnieuw vertelde ze dat het de topsportinstelling is die het tweetal bindt. Van der Kolk kopieerde de technisch feilloze haal van Van Eupen als geen ander. „Wij werken compromisloos en zonder te marchanderen. We hebben een uitgesproken mening over wat de beste manier is een medaille te behalen.” Coach Verdonkschot besefte dat die aanpak hen niet geliefd heeft gemaakt bij de Nederlandse roeicollega’s. „Wij zijn nogal rigide en hoeven niet de populairste ploeg te zijn.”

De opvatting bezorgde Van Eupen en Van der Kolk de steun van sportkoepel NOC*NSF, die ze in de aanloop naar de Spelen van Athene zo hadden gemist. Twee maanden na de aanvraag van Verdonkschot werd een subsidie van 65.000 euro verstrekt. Chef de mission Charles van Commenée zei gisteren langs de roeibaan dat hij „op de types” had geselecteerd, waar hij meestal investeert in verantwoorde topsportprogramma’s die zichzelf hebben bewezen. „Hun werkwijze getuigt van karakter en no-nonsense. Ze hebben heel simpel de voorwaarden georganiseerd voor een topprestatie en vandaag hun carrière bekroond.”

Op de weg naar de gouden medaille, die langs zware trainingskampen in Sevilla en Sierra Nevada voerde, verzwegen de roeisters blessures voor de buitenwereld, uit angst er zelf minder van te worden. Fysieke ongemakken bleken niet het grootste obstakel, want begin juli verloor Van der Kolk haar vader na een kortstondig ziekbed. Slechts enkele dagen had de roeister afstand genomen van haar missie en pas na de finale kwamen de tranen. „Deze is voor mijn vader. Hij wilde dat ik dit zou afmaken. Ik heb hem en mezelf een belofte gedaan voor de gouden medaille te gaan. Die belofte wilde ik ten koste van alles nakomen.”

Rectificatie / Gerectificeerd

Correcties en aanvullingen

Roeivrouwen

In het artikel Goud voor roeivrouwen met karakter (18 augustus, pagina 15) ontbrak de laatste alinea. Het volledige artikel is te lezen op nrc.nl/spelen.