Nu wel groen licht voor BA en AmAir

Klein en groot zijn relatieve begrippen. British Airways en American Airlines kunnen vol overtuiging aanvoeren dat zij het afgelopen jaar klein genoeg zijn geworden om niet gevaarlijk te zijn. Hun derde poging om de goedkeuring van de mededingingsautoriteiten te verkrijgen voor hun samenwerking, ditmaal met het Spaanse Iberia als derde partner, zal waarschijnlijk met succes worden bekroond.

De eerste twee pogingen, in 1997 en 2001, werden afgewezen omdat een combinatie van British Airways en American Airlines te groot werd bevonden voor wat destijds de relevante markt was – het luchtverkeer tussen Engeland en de Verenigde Staten. Maar het Open Skies-verdrag tussen de VS en de Europese Unie, dat in maart van kracht werd, heeft drastische wijzigingen met zich meegebracht voor wat tegenwoordig relevant wordt geacht.

Vanuit Europees perspectief bekeken zou het trio van British Airways, met een marktaandeel van 18 procent, slechts de derde positie innemen op de Noord-Atlantische markt. De twee concurrenten, Star Alliance en SkyTeam, hebben respectievelijk 27 en 24 procent. SkyTeam, waarvan Air France en Delta deel uitmaken, heeft de toestemming van de mededingingautoriteiten al binnen.

Zelfs de krappe Londense markt lijkt onder het Open Skies-verdrag voor concurrenten makkelijker open te breken. Delta en Continental zijn erin geslaagd landingsrechten te bemachtigen op de drukke Londense luchthaven Heathrow, en Air France vliegt nu vanuit Londen op Los Angeles. Als een uitmuntend voorbeeld van een gedereguleerde markt die bewerkstelligt wat de klanten willen, is het aantal wekelijkse vluchten tussen Londen en de VS volgens branchevereniging IATA met 25 procent gestegen.

Als de argumenten over het marktaandeel niet volstaan, kunnen de hoge brandstofkosten de doorslag geven. Technisch gesproken zouden die kosten aan weerszijden van de oceaan geen verschil mogen maken voor de toezichthouders, maar ze oefenen waarschijnlijk liever toezicht uit op een paar sterke concurrenten dan op een groot aantal vrijwel failliete maatschappijen.

Er zijn ook twijfelaars, met name Richard Branson, wiens Virgin Atlantic het meest te verliezen heeft bij sterke concurrentie in Londen. Maar zijn klachten over een ‘monstermonopolie’ zullen weinig steun krijgen van zijn concurrenten. Zij hebben het te druk met het profiteren van Open Skies om te proberen de klok terug te draaien naar een strenger toezicht.

Vertaling Menno Grootveld

Voor meer commentaar uit Londen: www.breakingviews.com

    • Edward Hadas
    • Aliza Rosenbaum