Zwaar verkeer over een oude, kronkelige kreek

Waar winden stedelingen zich over op? In Zierikzee zuchten de bewoners van middeleeuwse straten onder doorgaand autoverkeer. En het wordt erger.

Het Karsteil in Zierikzee op Schouwen-Duiveland. „Uniek voor Nederland. En van deze straat wil de gemeente de aorta van het verkeer in het Havenkwartier maken!” Foto Merlin Daleman Nederland, Zierikzee, 12-08-08 Afslag Zierikzee met de protesterende bewoners. © Foto Merlin Daleman Daleman, Merlin

Ze hebben er hun vakantie voor onderbroken of afgezegd. Bewoners van het Havenkwartier in Zierikzee zijn zó geschrokken van een onlangs gepresenteerd verkeersplan van de gemeente, dat ze ijlings actie zijn gaan voeren. Er zijn posters gedrukt. Er hangen spandoeken aan de gevels.

Burgemeester en wethouders van Schouwen-Duiveland willen de historische binnenstad van Zierikzee over een paar jaar „autoluw” maken. Er komen palen om vrachtverkeer te weren. Het centraal gelegen Havenplein sneuvelt als parkeerterrein. Niets op tegen, zeggen de bewoners. Maar hun pittoreske buurtje valt buiten de plannen en zal daardoor extra autoverkeer te verwerken krijgen. Denken ze. „De belangen van bewoners staan zoals gewoonlijk in deze gemeente weer eens onderaan de lijst. De balans tussen toerisme en leefbaarheid is zoek”, zegt bewoner en actievoerder Jan Peter van der Nagel.

Wat de bewoners het meeste dwars zit, is dat op een van de routes van en naar de binnenstad eenrichtingsverkeer wordt ingevoerd. Op de Nieuwe Haven, om precies te zijn, mag voortaan alleen nog in westelijke richting worden gereden. Dat betekent dat verkeer in oostelijke richting ervoor zal kiezen zich dwars door de pietepeuterige straatjes te wurmen. „Middeleeuwse straten die ooit zijn aangelegd voor handkarren”, zegt bewoner Ruud van de Laar.

De verontwaardiging is groot. Leden van de vereniging Bewonersbelangen Binnenstad Zierikzee (BBZ) verzamelen zich op een van de kruispunten die weleens erg druk zouden kunnen worden. Voorzitter Wouter Teunissen staat op de Nieuwe Haven en wijst naar het Karsteil. „Kijk eens naar deze smalle, kronkelige straat. Je herkent er het patroon in van een voormalige kreek. Eeuwenlang zijn huizen op de oude kreekruggen gebouwd. Uniek voor Nederland. En van deze straat wil de gemeente de aorta van het verkeer in het Havenkwartier maken!”

Nu al is het een gedrang van jewelste in het historische gedeelte van Zierikzee. Vooral vrachtwagens die winkels en restaurants bevoorraden, blokkeren regelmatig de doorgang. Wachtende automobilisten rijden achteruit en raken gevels en geparkeerde auto’s. De auto van bewoner Eveline Pols is al drie keer beschadigd door manoeuvrerende bestelauto’s. Haar zoontje is een keer aangereden. En onlangs nog is de zijkant van de auto van Ruud van de Laar zwaar beschadigd. „Het lijkt soms wel een racebaan”, zegt hij. „Je ziet dat automobilisten die hebben moeten wachten op een bestelauto, daarna uit frustratie even flink op het gaspedaal drukken. Begrijpelijk, maar heel vervelend.”

Het verkeersplan moet de stad voor toeristen aantrekkelijker maken. Maar deze bezoekers dwalen óók door het Havenkwartier, soms onder leiding van een gids, zeggen de actievoerders. Straks zullen zij nog vaker opzij moeten springen voor al dat extra autoverkeer. Dus hoezo aantrekkelijk voor toeristen? „Het plan is bedoeld om de binnenstad aantrekkelijker te maken, maar het omgekeerde zal gebeuren. De bestaande knelpunten worden door dit verkeersplan verergerd”, stelt Van der Nagel. In het algemeen, zeggen de bewoners, ontbreekt het de gemeente aan „visie”. Wouter Teunissen vergelijkt de maatregelen met pogingen om bij het behangen van een muur een luchtbel weg te krijgen. „Men strijkt de luchtbel achter het behang voor zich uit. Dat lukt niet.”

Op het gemeentehuis zetelt de verantwoordelijk wethouder Wijnand Renden (PvdA). De gemeente wil de binnenstad autoluw maken, legt hij uit. Dat hangt samen met een ‘masterplan’ voor de binnenstad, dat over enkele jaren klaar moet zijn. Het parkeren in de binnenstad wordt dan ontmoedigd, onder meer door aan de randen gratis parkeren aan te bieden. Palen moeten vrachtverkeer weren. En ja, op de Nieuwe Haven wil hij eenrichtingsverkeer, onder meer omdat dit stukje Zierikzee drie jaar geleden is verbouwd tot boulevard en daardoor nog aantrekkelijker wordt. Zal dat veel extra verkeer betekenen voor het fraaie Havenkwartier? „Daar ben ik helemaal niet bang voor”, zegt hij. „De route voor mensen uit de westelijke wijken is korter en mooier. Maar de straten zijn erg smal. Dat zal dus wel meevallen.”

Wel is de wethouder bereid het verkeer te tellen. „Er zijn mensen die het Havenkwartier alleen voor de bewoners willen reserveren. Dat vind ik onjuist. Maar als straks gebeurt waar die mensen nu voor vrezen, dan kunnen we er altijd nog een paal neerzetten.” En dat de bewoners nu al klagen over hardrijders? „Ik ben zo eigenwijs om te spreken van een belevingssnelheid. Hoe smaller een straat, des te harder een auto lijkt te rijden.” Antwoord heeft wethouder Renden ook op de schade aan spiegels en zijkanten van geparkeerde auto’s. „Wat zou u doen als dat gebeurde? U kunt uw auto toch ook ergens anders parkeren? Waarom voor de eigen voordeur?”

Maandag organiseren de actievoerders een informatieavond. Tien dagen later neemt de gemeenteraad een besluit.

    • Arjen Schreuder