‘Rechter Karadzic is niet neutraal’

Alphons Orie, de Nederlandse rechter bij het Joegoslavië-tribunaal, is vooringenomen en mag daarom niet het proces leiden tegen de Bosnisch- Servische oud-politicus Radovan Karadzic. Dat heeft juridisch adviseur Goran Petronijevic van Karadzic gisteren gezegd na een bezoek aan zijn cliënt in de gevangenis in Scheveningen. Karadzic voert zijn eigen verdediging, maar laat zich bijstaan door een team van juridische adviseurs.

Orie was twee weken geleden de rechter bij de eerste voorgeleiding van Karadzic. De rechter die de eerste voorgeleiding doet wordt niet automatisch voorzittend rechter. De president van het tribunaal beslist binnenkort of de Nederlander het proces tegen Karadzic mag leiden.

Petronijevic zet vraagtekens bij de objectiviteit van Orie omdat hij betrokken was bij het proces tegen Momcilo Krajisnik, de rechterhand van Karadzic tijdens de oorlog in Bosnië. Krajisnik is in 2006 veroordeeld tot 27 jaar gevangenisstraf. Het VN-hof acht hem medeplichtig aan misdaden tegen de menselijkheid. Volgens het vonnis maakten Karadzic en Krajisnik deel uit van een ‘gemeenschappelijke criminele onderneming’ die met deportaties, gedwongen verhuizing en moord gebieden etnisch zuiverde. Volgens Petronijevic is Orie gezien dit vonnis – waartegen nog een hoger beroep loopt – niet onbevooroordeeld.

Eerder plaatste de Amsterdamse hoogleraar internationaal strafrecht Göran Sluiter op een discussie-website over het Joegoslavië- tribunaal een kanttekening bij de betrokkenheid van Orie. Hij vindt „dat de schijn van vooringenomenheid moet worden voorkomen en in het vonnis tegen Krajisnik heeft Orie een positie ingenomen”. Sluiter twijfelt niet aan de integriteit van Orie, „maar het gaat om de indruk die deze gang van zaken maakt op een objectieve waarnemer”. De nationaliteit van Orie vindt Petroneijvic ook een bezwaar wegens de betrokkenheid van Nederlandse militairen bij de genocide van Srebrenica. Dit bezwaar noemt Sluiter „juridisch minder relevant”.