Nederlanders lusten geen Cherry Garcia

IJsmerk Ben & Jerry’s, sinds 2000 eigendom van Unilever, bestaat 30 jaar. Om dat te vieren opent de fabriek in Hellendoorn, die de Europese markt bedient, de deuren voor het publiek.

Ingrediënten van Ben & Jerry’s-ijs. Nederland, Hellendoorn, 28 -7-2008 Ben en Jerry ijsfabriek. Unilever fabriek waar Ola, Hertog , Ben en Jerry ijs gemaakt wordt. Persrondleiding. De uitgenodigde journalisten mochten in een speciaal kamertje een aantal smaken door elkaar mengen. Foto Maarten Hartman Hartman, Maarten

Ingeklemd tussen een woonwijk en weilanden met paarden ligt de ijsfabriek van Unilever. De fabriek, twee verdiepingen hoog en zo groot als een fors voetbalveld, produceert onder andere Ola- en Hertog-ijs, plus al het Ben & Jerry’s-ijs voor de Europese markt.

Onlangs bezocht Jerry Greenfield, dé Jerry van het Amerikaanse ijsmerk en nog altijd een hippie pur sang, de Nederlandse fabriek voor het eerst. Om het 30-jarig bestaan van het merk te vieren, nodigt Ben & Jerry’s deze zomer 3.000 mensen uit om de plek waar het ijs wordt gemaakt van binnen te zien. Als voor de rondleidingen veel belangstelling is, denkt de ijsfabrikant eraan de fabriek in Hellendoorn permanent voor publiek open te stellen.

Ben & Jerry’s, dat roomijs maakt met namen als Cookie Dough en Caramel Chew Chew en bekendstaat om de grote porties koek, chocola en karamel door het ijs, is sinds 1996 in Nederland te koop.

Jeugdvrienden Ben Cohen en Jerry Greenfield begonnen dertig jaar geleden een ijssalon in een verlaten benzinestation in Burlington, in de Amerikaanse staat Vermont. Nu zijn de vrolijk gekleurde ijsbekers van Ben & Jerry’s behalve in heel de VS in meer dan twintig landen te verkrijgen.

In 2000 nam Unilever het toen nog beursgenoteerde ijsmerk over. „We hadden geen plan toen we met Ben & Jerry’s begonnen. We hebben gewoon een heleboel geluk gehad”, omschrijft Greenfield het succes.

Ben & Jerry’s is een merk met een grote schare fans, zegt Reinoud Wolff, algemeen manager van het merk in Nederland. „Niet alleen het product zelf spreekt hen aan, maar ook de sociale manier van ondernemen. Mensen voelen zich betrokken. Zo ontvangt Ben & Jerry’s per jaar zo’n 20.000 mails van ijsliefhebbers met ideeën voor nieuwe smaken. Voor het dertigjarig bestaan leek het ons leuk te laten zien hoe het ijs eigenlijk gemaakt wordt.”

Al het wereldwijd verkochte Ben & Jerry’s-ijs wordt gemaakt in zes fabrieken, drie in de VS en één in Canada, Israël en Hellendoorn. Een fabriek in Vermont houdt de rondleidingen voor publiek al langer. Daar zien jaarlijks zo’n 300.000 bezoekers hoe het ijs in de potten terechtkomt.

De samenstelling van het ijs is wereldwijd hetzelfde. Wel is er verschil in de populariteit van smaken, zegt Reinoud Wolff. „In Nederland is Cookie Dough de populairste smaak: vanilleroomijs met chocolate chip cookie-deeg en stukken chocolade. In Duitsland is dat Cherry Garcia, kersenroomijs met chocola. Die smaak is ook in Engeland en de VS heel geliefd, terwijl hij hier uit de handel is gehaald omdat het niet liep.”

In de ijsfabriek in Hellendoorn wordt behalve ijs van Ben & Jerry’s ook ijs van de andere Unilever-merken Ola en Hertog gemaakt. Grondlegger van de fabriek was de Hellendoornse Gerrit Valk. Hij begon in 1964 zijn eigen ijsmerk Caraco. Dat was zo’n succes dat Valk in 1974 besloot een grotere fabriek te bouwen. Rond 1980 startte een samenwerking met Unilever, vijf jaar later nam Unilever de ijsfabriek volledig over. Sindsdien levert de fabriek Ola-ijs, zoals Magnum en Cornetto. In 1997 kwam daar ook Hertog bij en sinds 2002 Ben & Jerry’s. Dat laatste merk neemt inmiddels 60 procent van de productie in Hellendoorn voor zijn rekening.

Voor ieder ijsmerk wordt in Hellendoorn ander ijs gebruikt. Dat voor Ben & Jerry’s bijvoorbeeld is koosjer, zodat ook religieuze joden het kunnen eten. „Alle grondstoffen uit de hele keten, van de koe tot aan het ijshoorntje, zijn behandeld volgens koosjere voedselvoorschriften”, vertelt projectmanager Annelies Roll. Speciaal voor Ben & Jerry’s zijn twee aparte productielijnen aangebracht. Er zijn speciale leidingen nodig om extra chocola en karamel aan het ijs toe te voegen.

Volgens Roll is Cookie Dough de meest geliefde smaak om te maken. „Daar wordt veel van geproduceerd. Dat is fijn, want dan hoeven de machines niet zo vaak opnieuw ingesteld te worden.”

Het werk dat Jerry Greenfield nu doet, lijkt in bijna niets meer op waar hij dertig jaar geleden mee begon. „Ik begon zelf met ijs maken”, vertelt Greenfield. „Daarna raakte ik steeds meer betrokken bij de marketing en promotiewerkzaamheden. Nu vertegenwoordig ik het merk vooral. Dat ik naar die beginjaren terugverlang, hoor je mij niet zeggen. Maar ze waren wel heel bijzonder.”