Marokkaan gaat liever naar Maleisië

Het recreatiegedrag van jonge allochtonen gaat steeds meer lijken op dat van autochtonen. Maar een huisje in een bungalowpark of een plek op de camping zien ze niet zitten.

Student bedrijfskunde Bilal Aouladlhaj (23) is net terug uit Maleisië. In oktober gaat hij een week naar Andalusië. De afgelopen jaren bezocht hij al Spanje, Duitsland, Frankrijk, Italië en Turkije. Als kind ging hij in vakanties uitsluitend naar Marokko. Maar er is meer dan alleen Marokko, zegt hij. „Ik ben nu nog niet getrouwd, ik heb nog geen kinderen. Ik ga lekker de wijde wereld in.”

Het land van herkomst is nog steeds de meest favoriete vakantiebestemming van niet-westerse allochtonen, maar er is een duidelijke kentering gaande. Ging de eerste generatie alleen voor familiebezoek, de tweede en derde generatie combineert dat vaak met een vakantie ter ontspanning. En een groeiende groep vooral jonge allochtone Nederlanders gaat op vakantie naar andere landen.

Die trend wordt bevestigd door een steekproef van communicatiebureau MCA Communicatie: 68 procent van de Marokkanen gaat dit jaar op vakantie naar Marokko. In 2002 was dat nog 90 procent. Het percentage Turkse Nederlanders dat naar Turkije ging daalde van 95 procent in 1998 naar 85 procent in de jaren 2002-2006. Met een onverwachte wending in 2008: toen ging 98 procent van de ondervraagden naar Turkije. Van de Surinamers ging in 2008 33 procent naar Suriname, in 2000 was dat 44 procent.

Cindy Gelderman, die deze zomer afstudeerde op een onderzoek naar het vakantie en recreatiegedrag van niet-westerse allochtonen, interviewde zestien (meest allochtone) ‘sleutelfiguren’. Mensen die via hun netwerken goed zicht hebben op het vakantiegedrag van bepaalde groepen niet-westerse allochtonen. Het recreatiegedrag van jonge allochtonen gaat steeds meer lijken op dat van autochtone Nederlanders, concludeerde Gelderman na de gesprekken.

Dat was Sadik Harchaoui, directeur van het multicultureel instituut Forum, ook opgevallen. Hij lacht. „Het is een teken van snelle integratie. Vakantie als statussymbool - even een weekendje New York, kleding kopen in Milaan - was bij autochtone jongeren een paar jaar geleden in zwang en nu bij allochtone jongeren. De verhoudingen met de ouders is in veel gezinnen veranderd. Ze krijgen de vrijheid zelf hun vakantiebestemming te bepalen.” Harchaoui gaat in de zomer het liefst naar Italië en zeker niet naar Marokko. „Te druk, te massaal, te toeristisch.”

Marokko blijft speciaal voor Marokkaanse jongeren, net als Turkije voor Turkse jongeren, zegt Sadik Harchaoui. „Maar niet om zes weken in het geboortedorp van hun ouders of grootouders te bivakkeren. Die jongeren flaneren op de boulevards van Tanger, Istanbul en Parimaribo. Het is zien en gezien worden. En ze komen overal bekenden tegen. Op de boulevard van Tanger loopt half Amsterdam-West en Slotervaart.” De dertigers en veertigers kopen vaak een appartementje, ziet hij. Als aantrekkelijke vakantiewoning.

Bilal Aouladlhaj heeft een appartement in Tanger dat hij erfde van zijn vader. Zijn familie heeft er ook een huis. In zijn jeugd kwam hij er regelmatig. Maar nu heeft hij er weinig meer te zoeken. „Tanger is een mooie stad, maar het is niet mijn soort stad. Marokko is een islamitisch land, maar de meisjes liggen er in bikini en string op het strand. Iedereen moet dat zelf weten, maar ik vind dat hypocriet.”

Informatieanalist Ramazan Cigirci (27) ging tot twee jaar geleden elk jaar naar Turkije om familie en vrienden bezoeken. Vorig jaar besloot hij voor het eerst anders en trok hij met zijn jongere broer en zus drie weken door Europa. Ze reden met de auto door Italië, Oostenrijk, Zwitserland en Duitsland. „Turkije is een prachtig land, maar we wilden eens wat anders.”

Deze zomer ging hij naar Maleisië, dezelfde reis als Bilal Aouladlhaj. „Ik was nieuwsgierig naar Zuidoost-Azië. Maleisië is hoofdzakelijk islamitisch, maar heeft weer heel eigen gebruiken. Maleisiërs zijn heel open en liberaal. Ik zag bijvoorbeeld meisjes met een hoofddoek alcohol schenken. Dat zie je zelfs in Nederland bijna niet. Ik had vrouwen met een niqaab verwacht, maar die zag ik niet. Ze droegen een hoofddoek zoals in Turkije.”

Ramazan Cigirci zou niet snel in Nederland op vakantie gaan. Ook niet voor een weekend. En hij staat daarin niet alleen. Cindy Gelderman stelt ook dat vakanties buiten het land van herkomst populairder worden, maar níet de vakantie in Nederland. Dit in tegenstelling tot autochtone Nederlanders die wel graag een weekendje, een mid-week of een week weggaan. Jonge allochtonen zijn, in tegenstelling tot hun ouders, wel bekend met het fenomeen, zegt Gelderman, maar ze vinden dat het aanbod niet aansluit bij hun wensen. „Bungalowparken zijn vaak heel wit, allochtonen voelen zich er een uitzondering. De parken zouden veel meer niet-westerse allochtonen kunnen trekken als ze iets meer een multiculti-sfeer zouden uitstralen.” Het gaat om relatief kleine aanpassingen, zegt Gelderman, zoals het aanbieden van halal eten in de winkel op het park, Marokkaanse en Turkse gerechten in het restaurant en het draaien van Turkse of Caribische muziek. Allochtone gezinnen nemen vaker andere familieleden mee en hebben daardoor behoefte aan ruimere bungalows. Ook is het voor hen belangrijk dat er voor alle leden van het gezin vermaak is.

Monique Dekking, woordvoerder Center Parcs, ziet in allochtone gezinnen „geen doelgroep van enige volume”. Ze heeft geen idee hoe ze allochtone gezinnen zou moeten trekken. Commercieel directeur Bas Hoogland van Landal Greenparcs ziet allochtone gezinnen wel als potentiële doelgroep maar richt zich eerst op „een veel grotere doelgroep”, de ouderen. Hoogland denkt niet dat alleen halal eten voldoende is om allochtonen te trekken. Gedegen onderzoek over wat werkt, ontbreekt, zegt hij. „Je moet niet vergeten, Nederlanders zijn hét huisjesvolk bij uitstek. Wij groeien ermee op.”

En kamperen? Zullen niet-westerse allochtonen binnenkort de campings bevolken? Nee, zegt Gelderman. „Geen van de ondervraagden leek dat waarschijnlijk. Te weinig luxe en privacy.” Ramazan Cigirci: „Is dat een serieuze vraag? Ik heb collega’s, Nederlanders, die me proberen over te halen. Voor hen is het kamperen het evangelie. Maar het idee dat je alles wat je de komende weken nodig zult hebben in een autootje moet proppen en dat het de helft van de tijd behelpen zal zijn, trekt me totaal niet. Misschien is dat dan mijn achtergrond. Als je in Turkije zegt dat je gaat kamperen, halen ze er een psychiater bij.”

    • Sheila Kamerman