Zielig, paardenvlees in de frikadel

Het RVU-programma Keuringsdienst van Waarde heeft er een broertje bij: kinderen onderzoeken hoe smeerkaas smeerbaar wordt, waarom Fristi roze is en hoe kip in chips belandt.

Kinderen op onderzoek: wat gaat er nou in zo’n frikadel? Foto RVU RVU

Omar (13) is moslim en daarom eet hij geen varkensvlees. Hij pakt de telefoon, belt met een chipsfabrikant en vraagt of er werkelijk ham zit in de chips met barbecue-ham-smaak. Even later komt het verlossende antwoord: in de chips zit geen ham, wél kunstmatige hampoeder. „Er staat hamsmáák op de verpakking, daaraan kun je zien dat de chips geen echte ham bevatten”, luidt het antwoord van de chipsfabrikant. „Maar waarom staat er dan een foto van een grote sappige ham op de voorkant?” vraagt Omar.

In vier afleveringen van De Kinderen van de Keuringsdienst doen negen kinderen in de leeftijd van 12 tot 15 jaar het werk dat normaal gesproken wordt verricht door de volwassen redactie van consumentenprogramma Keuringsdienst van Waarde.

In dat programma ontdekten de makers onder meer dat ham wordt ingespoten met water, houtovendiepvriespizza’s helemaal niet in houtovens worden bereid en dat het Bar-Le-Duc-bronwater uit dezelfde bron komt als het Utrechtse kraanwater. Met dezelfde tongue-in-cheek-stijl als de volwassen tegenhanger zijn het dit keer kinderen die producenten van voedingsmiddelen bellen met ogenschijnlijk gemakkelijke vragen, die zich toch niet zo gemakkelijk laten beantwoorden. Welke delen van kip zitten er in chips met kipsmaak? Hoe komt Fristi aan de roze kleur? En is het erg dat paarden uit Latijns-Amerika in Nederlandse frikadellen worden verwerkt?

Keuringsdienst van Waarde-redacteur en -researcher Jorne Baard bezocht in het hele land middelbare scholen, op zoek naar geschikte pubers voor het redactieteam. „De school had meestal al een groepje kinderen verzameld. Dan zetten wij een tas boodschappen op tafel en vroegen de kinderen een vraag te bedenken over levensmiddelen uit onze tas. Vervolgens kregen ze de opdracht te gaan bellen om antwoord te krijgen, voor een draaiende camera.”

Ook bij Sahar (12) kwam Baard op bezoek. „Ik wist helemaal niet wat Keuringsdienst van Waarde was”, zegt ze, „maar gelukkig kregen we op school eerst een aflevering op dvd te zien. Daarna kwamen al die boodschappen tevoorschijn. Ik zag de smeerkaas en dacht: hoe wordt smeerkaas smeerbaar? Dat was meteen mijn vraag. Toen ben ik met de klantenservice van de fabrikant gaan bellen”.

Sahar werd uitgekozen om mee te doen aan het programma. In de eerste aflevering zien we hoe ze zich verdiept in de productie van chips met kipsmaak – Sensations Oven Roasted Chicken om precies te zijn. Sahar is er vrij snel achter dat, in tegenstelling tot chips met hamsmaak, in chips met kipsmaak wél echte kip is verwerkt. Maar welke delen van de kip dan precies? Om daar achter te komen, bezoekt ze een fabriek waar kipresten tot puree worden vermalen. „Sorry, ik moet hier even weg. Ik word misselijk”, zegt Sahar, nadat ze een tijdje dapper in haar smetteloos witte fabrieksjas in de productieruimte heeft rondgelopen.

Sinds haar medewerking aan De Kinderen van de Keuringsdienst eet Sahar alleen nog chips met naturelsmaak. „Nu ik weet hoe eten gemaakt wordt, ben ik wel bewuster geworden. Ik ben vooral voorzichtig met allerlei varianten van producten. Chips met kipsmaak zal ik niet meer zo snel eten.”

De Kinderen van de Keuringsdienst, vanavond, Ned.3, 22.00u. Op 4 sept. start een nieuwe serie Keuringsdienst van Waarde.

    • Raymond Krul