Gouden katholieke jaren

Gouden katholieke jaren C. H. Parker toont in Faith on the Margin (Harvard, € 37,–) aan dat het katholicisme bloeide in de calvinistische, 17de-eeuwse Republiek, schrijft Jan Bank. ‘Het beeld moet worden bijgesteld. De Republiek was geen calvinistische staat en de opstandelingen niet in de regel reformatorisch. Het bijzondere was juist de religieuze veelzijdigheid van deze samenleving. Die veelzijdigheid ontstond niet in de 19de eeuw van de Verzuiling, maar al in het vroeg-moderne Europa. ‘Geloof in de marge’ noemt Parker zijn studie over de katholieken in de Gouden Eeuw. De marges zijn staatkundig van aard. Want katholieken werden in de Republiek hooguit geduld. Hun geloof daarentegen was allerminst marginaal. Parker laat goed zien dat de katholieken in aantal en in de kwaliteit van hun godsdienst in zekere zin ook een gouden eeuw hebben gekend. Onder invloed van de contrareformatie, maar ook in een eigen Nederlandse inspiratie. De Amerikaanse historicus deed eigen onderzoek, maar kon zich ook baseren op een overvloedige Nederlandse literatuur. De kracht van zijn boek is de oorspronkelijke visie van een buitenstaander.’

C. H. Parker toont in Faith on the Margin (Harvard, € 37,–) aan dat het katholicisme bloeide in de calvinistische, 17de-eeuwse Republiek, schrijft Jan Bank.

‘Het beeld moet worden bijgesteld. De Republiek was geen calvinistische staat en de opstandelingen niet in de regel reformatorisch. Het bijzondere was juist de religieuze veelzijdigheid van deze samenleving. Die veelzijdigheid ontstond niet in de 19de eeuw van de Verzuiling, maar al in het vroeg-moderne Europa. ‘Geloof in de marge’ noemt Parker zijn studie over de katholieken in de Gouden Eeuw. De marges zijn staatkundig van aard. Want katholieken werden in de Republiek hooguit geduld. Hun geloof daarentegen was allerminst marginaal. Parker laat goed zien dat de katholieken in aantal en in de kwaliteit van hun godsdienst in zekere zin ook een gouden eeuw hebben gekend. Onder invloed van de contrareformatie, maar ook in een eigen Nederlandse inspiratie. De Amerikaanse historicus deed eigen onderzoek, maar kon zich ook baseren op een overvloedige Nederlandse literatuur. De kracht van zijn boek is de oorspronkelijke visie van een buitenstaander.’