Trainen voor de marathon in je luie stoel

Twee muizen op lopende banden. Na 90 minuten geeft de gewone muis (links) het op. De marathonmuis houdt vol. foto salk institute Salk Institute

De dopingtestbatterij die dopingjagers op de plasjes en bloedmonsters van Olympische atleten loslaten wordt nog vóór de Spelen met twee tests uitgebreid. Dit nadat Amerikaanse onderzoekers ontdekten dat de stoffen GW1516 en AICAR luie muizen in een maand tot superatleten transformeren. Hun energieverbruik wordt efficiënter en het uithoudingsvermogen neemt fors toe. De spieren ondergaan daarbij alle veranderingen die normaal door training ontstaan. Dit effect verraste de onderzoekers van het Salk Institute in La Jolla, Californië, want ze waren eigenlijk op zoek naar medicijnen tegen overgewicht en spierziekten, en om bedlegerige patiënten conditioneel op peil te houden (Cell online, 31 juli).

Zij richten hun onderzoek op het eiwit PPAR-delta, een belangrijke regulator van de stofwisseling, vorige week ook al genoemd als mogelijke gendoping in het artikel over epodoping. PPAR-delta zorgt er onder andere voor dat het lichaam meer vet verbrandt. In 2004 baarden de Amerikanen opzien door genetisch veranderde ‘marathonmuizen’ te maken, waarbij het gen voor dit eiwit permanent aanstaat. Deze muizen konden veel langer in een tredmolen rennen dan gewone muizen. De dieren waren bovendien supergezond. Zelfs van een vetrijk dieet kwamen ze niet aan en de concentraties vetten en suiker in hun bloed waren laag.

Dit bracht de onderzoekers op de vraag of ze PPAR-delta ook zonder genmanipulatie konden activeren. Daarvoor testten ze een groot aantal stoffen. Eén daarvan was GW1516, een stof die de stofwisseling verandert maar niet het uithoudingsvermogen. Nu bouw je uithoudingsvermogen op door training, dus trainden de onderzoekers twee groepen muizen vijf weken lang. Alle muizen verbeterden, maar de dieren die ook GW1516 kregen, hielden het na die periode zeker anderhalf keer zo lang vol in de tredmolen dan soortgenoten die de stof niet kregen. Omdat in getrainde spieren een enzym actief is dat voor extra aanmaak van de brandstof ATP zorgt, dienden de onderzoekers ongetrainde muizen AICAR toe, een stof die hetzelfde effect heeft. Na vier weken presteerden deze dieren even goed als getrainde muizen. Met AICAR kun je dus je spieren trainen zonder uit je luie stoel te komen, GW1516 verbetert vervolgens de geleverde prestatie. Huup Dassen

    • Huup Dassen