Britten hebben hun lesje niet geleerd

Kredietbeoordelaar Standard & Poor’s waarschuwt dat zo’n 70.000 Britse huiseigenaren inmiddels hypotheekleningen hebben die meer waard zijn dan hun huizen. Erger nog: deze ongelukkige pioniers kunnen gezelschap krijgen van zo’n 1,6 miljoen andere Britten. Deze voorspelling is gebaseerd op de sombere maar niet onredelijke veronderstelling dat de huizenprijzen met nog eens 17 procent zullen dalen.

Zulke onheilspellende berichten doen denken aan de voorlaatste crisis op de huizenmarkt van begin jaren negentig. Die was het gevolg van een zeer onplezierige mix van recessie, stijgende werkloosheid en hogere rente. De basisrente van de Bank of England verdubbelde binnen zeventien maanden naar een piek van 14,9 procent in 1989. De daaropvolgende entree van Groot-Brittannië in het Europese wisselkoerssysteem leidde ertoe dat moest worden vastgehouden aan een rente met dubbele cijfers, zelfs toen de recessie hard begon te bijten.

De financiële sector voegde daar vervolgens nog wat zelf toegebrachte pijn aan toe. In 1988 hield het overwicht aan zogenoemde endowment-hypotheken in dat 87 procent van de kopers van een eerste huis louter rente betaalde en geen kapitaal over de leningen afloste – zoals bij Nederlandse aflossingsvrije hypotheken. Daardoor was de rek er voor de huiseigenaren en kredietverstrekkers snel uit toen de zware tijden zich aandienden. In 1995 werd beslag gelegd op het enorme aantal van 301.000 huizen.

Ditmaal hoeft het voor de huizenbezitters niet zo erg uit te pakken als toen. De Council of Mortgage Lenders (Raad van Hypotheekverstrekkers) voorspelt dit jaar weliswaar 45.000 huisuitzettingen, op een totaal van 12 miljoen hypotheken. Maar driekwart van de nieuwe leningen was de afgelopen jaren bedoeld voor de terugbetaling van zowel kapitaal als rente. Dat geeft kredietverstrekkers de ruimte om in moeilijkheden geraakte leners een tijdlang toe te staan alleen de rente te betalen.

Bovendien heeft de Bank of England de basisrente al verlaagd van zijn piek van een veel minder ontzagwekkende 5,75 procent. Er is wellicht ruimte voor een renteverlaging in 2009 als de recessie, die nu onvermijdelijk lijkt, de inflatie laat dalen.

Maar de vooruitzichten voor de huizenmarkt en de Britse economie komen op deprimerende wijze overeen: een recessie, huisuitzettingen en een Britse economie die vóór 2011 waarschijnlijk niet veel vaart meer zal ontwikkelen.

De eenvoudige les – laat de huizenprijzen niet uit de hand lopen – is derhalve niet geleerd.

Ian Campbell

Vertaling Menno Grootveld

Voor meer commentaaruit Londen: www.breakingviews.com

    • Ian Campbell