Illegalen klimmen in kraan voor papieren

Illegale immigranten klimmen in Brusselse bouwkranen.

Zij hopen zo een verblijfsvergunning te krijgen.

Illegale immigranten in België hebben een nieuwe manier bedacht om actie te voeren voor verblijfspapieren. Op verschillende plaatsen in Brussel bezetten ze de afgelopen dagen bouwkranen. Het leverde hen veel publiciteit op, maar nog geen verblijfsvergunning. Politici ruzieden ondertussen over de vraag wie verantwoordelijk was.

Hongerstakingen van illegalen zijn in België aan de orde van de dag. De acties vinden meestal plaats in kerken – onzichtbaar als er geen media op af komen. En die doen dat nog zelden, tenzij de hongerstakers zó lang volhouden, dat er wel eens één zou kunnen overlijden.

In de nacht van zondag op maandag besloten enkele illegalen actie te voeren op een plek waar ze wel zichtbaar zouden zijn. Ze klommen in een bouwkraan voor een casino aan het De Broukèreplein. Langs de bouwplaats loopt een drukke weg die het centrum van Brussel doormidden snijdt. Honderden buurtbewoners en toeristen keken dinsdagavond rond tien uur toe hoe hulpdiensten massaal uitrukten voor de klimmers.

In de loop van die dag hadden meer illegalen zich bij de actie aangesloten. Ook op andere plaatsen in de stad bezetten ze kranen, onder meer op het Schumanplein bij de Europese Commissie. Het zou gaan om tientallen Marokkanen, Algerijnen, Rwandezen en Congolezen.

Vanaf terrasjes is het spektakel gemakkelijk te volgen. Drie twintigers zitten woensdagochtend achter grote glazen jus d’orange te kijken naar de cameraploegen, die enkele meters verderop achter een politieafzetting staan opgesteld. „Ik kom uit Charleville in Frankrijk”, zegt één van hen. „Je weet wel, van het proces tegen moordenaar Fourniret.” Ze zijn op vakantie en hebben geen idee wat er aan de hand is. „Wordt er een film gedraaid of zo?”

De acties leidde tot lichte paniek bij de autoriteiten. Alle bouwplaatsen in een stad als Brussel kunnen onmogelijk worden beveiligd, klonk het. De Brusselse burgemeester Freddy Thielemans onderbrak zijn vakantie. Hij uitte felle kritiek op de migratieminister Annemie Turtelboom, die wél weg bleef. Thielemans: „Ik ben teruggekomen om mijn verantwoordelijkheden te nemen. Ik ben verbaasd dat sommigen wel met vakantie gaan.”

Op de achtergrond speelt een onopgelost politiek probleem dat verband houdt met de voortslepende crisis in België. Twee regeringspartijen, de Franstalige socialisten en de christen-democraten, willen dat veel illegalen een verblijfsvergunning krijgen. Ze hebben daar principiële én electorale redenen voor. Veel migranten zijn eerder Franstalig dan Nederlandstalig en stemmen op een van die twee partijen. Burgemeester Thielemans is een Franstalige socialist.

De andere regeringspartijen willen een strenger beleid. In maart, bij het aantreden van de regering van premier Yves Leterme, van wie koning Albert deze maand het aangeboden ontslag weigerde, waren de coalitiepartijen het over het asielbeleid nog niet eens.

Gisteravond kwam de laatste actievoerder uit de kraan in het centrum. Inmiddels waren andere illegalen elders weer in een steiger geklommen.