Het stopcontact als tankstation

De grote autofabrikanten komen vanaf 2010 massaal op de markt met elektrisch aangedreven modellen. De energieleveranciers zeggen die toeloop aan te kunnen.

Al mogen de Toyota Prius en Honda Civic hybride automodellen zich de laatste maanden in een groeiende publieke belangstelling verheugen; hun rol zal vanaf 2010 min of meer zijn uitgespeeld. Vanaf dat jaar lanceren alle grote autobouwers in de wereld een tweede generatie hybride techniek, die van de zogeheten plug-in hybrids. Die naam verraadt al hun geheim: bij dit soort elektrisch aangedreven auto’s worden de accu’s via een stekker in het stopcontact opgeladen. De conventionele verbrandingsmotor van een plug-in hybride dient alleen nog als noodaggregaat om de accu’s tijdens een rit, die langer duurt dan de actieradius van de accu’s mogelijk maakt, op kunnen te laden.

Veel fabrikanten hebben de eerste hybride fase zoals die van Honda en Toyota bewust overgeslagen. Zij geloofden niet in de dure techniek die slechts een beperkte bijdrage aan de CO2-vermindering leverde omdat de verbrandingsmotor de hoofdrol bleef spelen. Met een plug-in hybride kun je wel vrijwel CO2-neutraal rijden, want de aandrijving is in principe geheel elektrisch, met een actieradius van tussen de 150 en 300 kilometer, afhankelijk van de accu’s.

Aangewakkerd door de stijgende olieprijzen is de verwachting dat de plug-in techniek veel sneller zal groeien dan de eerste generatie hybrides. Toyota en General Motors, de koplopers in plug-in technologie, verwachten in korte tijd verkoopaantallen van enkele honderdduizenden per jaar.

Dat zal zeker niet zonder gevolgen blijven voor de energievoorziening. Een plug-in kun je niet aan de benzinepomp bijtanken. Dat moet via het stopcontact. Vooral wanneer elektrisch autorijden in korte tijd een grote vlucht neemt, zal dat een enorme belasting voor de elektriciteitsnetwerken veroorzaken. Want is de capaciteit van de centrales groot genoeg, of moeten er bij worden gebouwd om aan de waarschijnlijk explosief groeiende vraag naar elektriciteit te voldoen?

In Amerika, waar GM inmiddels een samenwerkingsverband met de 40 grootste elektriciteitleveranciers is aangegaan, ziet men op korte tot middellange termijn nog geen problemen. „Tot een aantal van 5 miljoen elektrische plug-in hybrides hoeven naar onze mening geen extra elektriciteitscentrales worden bijgebouwd”, zegt Johan Willems, woordvoerder van GM in Detroit. Volgens Willems is GM met elektriciteitsproducenten in zowel de VS als Europa in overleg. Toyota heeft inmiddels al een samenwerkingsverband met het Franse EDF.

Omgekeerd zijn de energieproducenten zich ook bewust van een totaal nieuw energiescenario voor het wegverkeer. Volgens Essent kan het huidige elektriciteitsnetwerk in Nederland probleemloos het dagelijks opladen van 100.000 elektrische plug-ins aan. „Maar”, zegt Essent-woordvoerder Jeroen Brouwers, „de verkoop van dit soort auto’s zal wel explosief stijgen. Wij voorzien rond 2025 in Nederland een aantal van 1,8 miljoen plug-in hybride voertuigen, dat is ongeveer 25 procent van het totale wagenpark.” Tegen die tijd zal aanvullende capaciteit worden gezocht in ondermeer 6.000 megawatt aan windenergie. De eerste golf elektrische plug-ins kan volgens zowel GM, maar ook Essent, probleemloos worden gevoed door efficiënter gebruik van de beschikbare overcapaciteit van centrales alsook het netwerk zelf. „Elektriciteitscentrales kunnen hun opgewekte energie niet opslaan. Dat kan wel in de accu’s van elektrische auto’s”, zegt Willems. „Daarom moeten we ernaar streven de autoaccu’s ’s nachts in de daluren op te laden.”

De auto-industrie is niet bereid zich klakkeloos uit te leveren aan de energieleveranciers. „Dat hebben we de afgelopen honderd jaar wel gedaan. De oliemaatschappijen bepaalden de hele energievoorziening en de autofabrikanten moesten alle investeringen in de technologie doen”, zegt Carl-Peter Forster, bestuursvoorzitter van GM Europe. „Het kan niet zo zijn dat we deze nieuwe aandrijftechniek helemaal zelf ontwikkelen en bekostigen, terwijl elektriciteitsleveranciers alleen maar de stroom leveren en de rekening sturen.”

Meer informatie over de plug-in auto op nrc.nl/tech