Harde botsing over akkoord wereldhandel

Een controverse tussen de VS en India over bescherming van de landbouw in ontwikkelingslanden domineert het eindspel in de voortslepende onderhandelingen over een nieuw wereldhandelsakkoord.

Gisteren is de hele dag zonder resultaat onderhandeld over het bezwaar dat een grote groep ontwikkelingslanden zondag had aangetekend tegen een compromisvoorstel van directeur-generaal Pascal Lamy van de Wereldhandelsorganisatie (WTO). Lamy had zijn voorstel vrijdag aangekondigd als de laatste kans op een succesvolle afsluiting van de zogeheten Doha-ronde. De groep onder leiding van India en China wil meer mogelijkheden om de eigen landbouw te beschermen als import van een bepaald product opeens toeneemt.

De actie van India en China is „de grootste bedreiging ooit” voor de onderhandelingen die inmiddels al zeven jaar duren, zei de Amerikaanse onderhandelaar gisteren in de besloten algemene vergadering, aldus uitgelekte berichten. „Nog schadelijker is dat deze twee landen voor versterking van hun eigen positie de steun hebben ingeroepen van armere ontwikkelingslanden.”

Ontwikkelingslanden zijn niet onverdeeld. Uruguay en Paraguay namen gisteren bijvoorbeeld publiekelijk positie in tegen de coalitie van India en China. „Sommige landen zijn bezig het pakket dat we dit weekeinde hadden uit elkaar te halen”, zei de Uruguayaanse ambassadeur Guillermo Valles gisteren.

Uruguay en Paraguay zijn grote exporteurs van landbouwproducten en hun belangrijkste markten zijn juist andere ontwikkelingslanden. Daarom verzetten zij zich tegen India en China die de mogelijkheid willen hebben om extra invoerrechten te heffen over een bepaald landbouwproduct als de import daarvan plots stijgt. De definiëring van zo’n ‘plotse stijging’ is nu het probleem.

Ambassadeur Valles toonde gisteren met cijfers aan dat de natuurlijke groei van handel vaak al zo groot is dat het in de definitie van China en India een plotse stijging zou worden en zij er dus extra invoerrechten over zouden mogen heffen. Dat is een verslechtering van de huidige regels, aldus Valles, „en die kan ik niet aan onze boeren uitleggen”.

Partijen nemen al positie in voor een mogelijk mislukking. „Als blokkeren betekent dat we niet accepteren wat de rijke landen voorschrijven dan zij dat zo”, aldus de Indiase handelsminister Kamal Nath gisteravond.