Burgers, kijk naar Berlijn

Hieronder citaten uit de toespraak die Barack Obama gisteren hield in Berlijn. ‘Dit is onze tijd... Een nieuwe generatie moet haar stempel op de geschiedenis zetten.’

[...]Ons bondgenootschap is echt begonnen deze zomer zestig jaar geleden, op de dag dat het eerste Amerikaanse vliegtuig op Tempelhof landde.

Op die dag lag dit continent nog grotendeels in puin. Van dat puin moest in deze stad nog een muur worden gebouwd. Over heel Oost-Europa was de sovjetschaduw gevallen en in het Westen maakten Amerika, Groot-Brittannië en Frankrijk hun verliezen op en overdachten hoe de wereld hersteld zou kunnen worden.

Hier kwamen de twee kampen elkaar tegen. En op 24 juni 1948 besloten de communisten het westelijke deel van de stad te blokkeren. In een poging de laatste vlam van vrijheid in Berlijn te doven, sneden ze de toevoer van voedsel en andere goederen naar ruim twee miljoen Duitsers af.

[…] En zo begon de luchtbrug – de grootste en meest onwaarschijnlijke reddingsoperatie uit de geschiedenis, waarmee de bevolking van deze stad voedsel en hoop werd gebracht. […] En op een dag in het najaar kwamen honderdduizenden Berlijners hier naar de Tiergarten en hoorden de burgemeester van de stad de wereld smeken de vrijheid niet in de steek te laten. „Er is maar één mogelijkheid”, zei hij. „Dat we samen pal staan tot deze slag is gewonnen. De burgers van Berlijn hebben gesproken. Wij hebben onze plicht gedaan en wij zullen onze plicht blijven doen. Wereldburgers, doe nu ook uw plicht. Wereldburgers, kijk naar Berlijn!”

Wereldburgers – kijk naar Berlijn!

Kijk naar Berlijn, waar Duitsers en Amerikanen leerden samen te werken en elkaar te vertrouwen, nog geen drie jaar nadat ze op het slagveld tegenover elkaar hadden gestaan. Kijk naar Berlijn, waar de volharding van de burgers samen met de grootmoedigheid van het Marshallplan een Duits wonder voortbracht; waar een zege op de tirannie leidde tot de NAVO, het grootste bondgenootschap dat ooit werd gevormd om onze gezamenlijke veiligheid te verdedigen. […]

Wereldburgers – kijk naar Berlijn, waar een muur werd neergehaald, een continent samenkwam en de geschiedenis bewees dat geen uitdaging te groot is voor een wereld die eendrachtig pal staat.

Zestig jaar later […] heeft de geschiedenis ons op een nieuw kruispunt gebracht, met nieuwe beloften en nieuwe gevaren. Toen u, burgers van Duitsland, die Muur neerhaalde – een muur die de scheiding vormde tussen Oost en West; vrijheid en tirannie; vrees en hoop – werden overál ter wereld muren neergehaald. Van Kiev tot Kaapstad werden gevangenkampen gesloten en de deuren van de democratie geopend. Ook markten gingen open en de verspreiding van informatie en techniek verlaagde de barrières voor kansen en welvaart. De 20ste eeuw heeft ons geleerd dat wij een gezamenlijk lot delen, de 21ste heeft een wereld aan het licht gebracht die meer verweven is dan ooit in de geschiedenis van de mens.

De val van de Berlijnse Muur bracht nieuwe hoop. Maar juist die verwevenheid heeft geleid tot nieuwe gevaren – gevaren die niet binnen de grenzen van een land te houden zijn of zich laten bedwingen door de afstand van een oceaan. De terroristen van 11 september 2001 complotteerden in Hamburg en oefenden in Kandahar en Karachi voordat ze duizenden van over de hele wereld op Amerikaanse bodem ombrachten.

Auto’s in Boston en fabrieken in Peking, ook vandaag doen ze de ijskappen op de Noordpool smelten, de kustlijnen van de Atlantische Oceaan krimpen en brengen ze droogte op boerderijen van Kansas tot Kenia. Met behulp van slecht beveiligd atoommateriaal in de vroegere Sovjet-Unie of de geheimen van een geleerde in Pakistan is een bom te bouwen die afgaat in Parijs. De papavers in Afghanistan worden de heroïne in Berlijn. De armoede en het geweld in Somalië kweken de terreur van morgen. De volkenmoord in Darfur beschaamt ons aller geweten.

In deze nieuwe wereld gaan deze gevaarlijke stromen sneller dan onze inspanningen om ze te bedwingen. Daarom kunnen we ons niet veroorloven verdeeld te zijn. Geen enkel land, hoe groot of krachtig ook, kan zulke uitdagingen alleen aan. Niemand van ons kan deze bedreigingen ontkennen of de verantwoordelijkheid ontgaan ze het hoofd te bieden. Maar bij afwezigheid van sovjettanks en een schrikwekkende Muur wordt deze waarheid gemakkelijk vergeten. En als we eerlijk zijn tegen elkaar, weten we dat we aan weerszijden van de Atlantische Oceaan soms uiteengedreven en ons gedeelde lot vergeten zijn.

[…] (Maar) het grootste gevaar van allemaal is dat we nieuwe muren toestaan ons van elkaar te scheiden. De muren tussen oude bondgenoten aan weerszijden van de Atlantische Oceaan mogen niet blijven staan. De muren tussen de landen met het meeste en die met het minste mogen niet blijven staan. De muren tussen rassen en stammen, autochtonen en immigranten, christenen en moslims en joden mogen niet blijven staan. Dat zijn nu de muren die we moeten neerhalen.

We weten dat ze al eerder zijn gevallen. Na eeuwen strijd hebben de burgers van Europa een Unie van belofte en welvaart gevormd. Hier, aan de voet van een zuil die gebouwd ter ere van de overwinning in een oorlog, zijn we bijeen midden in een Europa waar vrede heerst. Niet alleen in Berlijn zijn muren neergehaald, maar ook op de Balkan, waar ons Atlantisch bondgenootschap een einde aan oorlogen heeft gemaakt en bloeddorstige oorlogsmisdadigers voor het gerecht heeft gebracht en in Zuid-Afrika.

[…] Burgers van Berlijn – wereldburgers – dit is ons ogenblik. Dit is onze tijd. Ik weet dat mijn land gebreken heeft. Van tijd tot tijd kost het ons moeite de belofte van vrijheid en gelijkheid aan al onze burgers na te komen. We hebben de nodige fouten gemaakt en er zijn momenten dat ons optreden over de hele wereld niet strookt met onze goede bedoelingen.

Maar ik weet ook hoeveel ik van Amerika houd. Ik weet dat wij al meer dan twee eeuwen – tegen grote kosten en grote offers – streven naar een volmaakter verbond; met andere landen samen naar een hoopvoller wereld streven. Wij hebben ons nooit verbonden aan één stam of koninkrijk – in ons land wordt immers elke taal gesproken, elke cultuur heeft zijn stempel op de onze nagelaten, elke mening wordt op onze openbare pleinen uitgesproken. Wat ons altijd heeft verenigd is een reeks idealen waaruit aspiraties spreken die alle burgers delen: dat we kunnen leven zonder angst en zonder gebrek, dat we onze mening mogen uitspreken en ons mogen verenigen met wie we willen wij en naar believen mogen geloven. Dit zijn de aspiraties die het lot van alle volken in deze stad verenigden. Deze aspiraties zijn groter dan alles wat ons uiteendrijft. […] Door deze aspiraties na te streven moet een nieuwe generatie – onze generatie – haar stempel op de geschiedenis zetten. […]

De volledige tekst kan worden nagelezen worden op www.nrc.nl