Scherpe tegenstellingen bij WTO

Opkomende economieën nemen een harde positie in tegenover rijke landen tijdens de eerste dagen van de ministeriële onderhandelingen over een nieuw wereldhandelsakkoord. De leden van de Wereldhandelsorganisatie (WTO) hopen dezer dagen een einde te maken aan de Doha-ronde – onderhandelingen over een nieuw akkoord die begonnen in 2001.

„Laat me niet lachen”, was gisteren de reactie van een Indiase diplomaat op een eerste onderhandelingsbod van de VS om de maximale uitgaven aan landbouwsteun te verlagen tot 15 miljard dollar per jaar – 2 miljard minder dan het vorige bod. „Binnen de grenzen van het politiek haalbare is 13 miljard redelijk”, reageerde de Braziliaanse minister van Buitenlandse Zaken Amorim.

Ook de Europeanen kijken tegen een harde onderhandelingspositie van Latijns-Amerikaanse landen aan. „We zijn klaar om uit de onderhandelingen weg te lopen”, dreigde een diplomaat uit Ecuador, als er geen bevredigend resultaat komt in het bananendispuut met de EU. Eurocommissaris Mandelson had vorige week al zijn hoop gevestigd op een compromisvoorstel van WTO-directeur-generaal Lamy, maar de Latijns-Amerikaanse landen hebben dit voorstel nu van tafel geveegd.

Het Europese importregime voor bananen is een van de pijnlijke dossiers in de huidige onderhandelingen, omdat de WTO al elf keer heeft gezegd dat het niet door de beugel kan. De Europeanen heffen namelijk geen invoerrechten op bananen uit vroegere koloniën in Afrika, Caraïbisch gebied en de Stille Oceaan, terwijl over bananen uit Latijns-Amerika 176 euro per ton wordt geheven. Ecuador (de grootste bananenexporteur) wil dat het tarief in vijf jaar zakt tot 109 euro. Het compromis van Lamy ging uit van 116 euro over zeven jaar. Honduras stelt dat de voorstellen over tropische producten tot een nog veel grotere reductie van het tarief moeten leiden.

Over het geheel genomen verlopen de onderhandelingen „constructief”, aldus de woordvoerder van de WTO vandaag. Desondanks is er een groter „gevoel van urgentie” nodig om de eindstreep te halen.

Er treed inmiddels al vertraging op. Tot dusver was de verwachting dat vrijdag nieuwe voorstellen op tafel zouden liggen, waarover in de loop van volgende week een besluit zou kunnen worden genomen. „Ik zou er niet op rekenen”, zei de woordvoerder over de vraag of de deadline van aanstaande vrijdag wordt gehaald.

Achtergrond over de WTO op nrc.nl/economie