Belemmer Iraanse studenten niet bij studie

Het kabinet heeft besloten een kennisembargo af te kondigen tegen Iraanse studenten die aan Nederlandse universiteiten onderwijs volgen (NRC Handelsblad, 4 juli). De Stichting voor Vluchteling-studenten UAF steunt op dit moment enkele duizenden vluchtelingen die in Nederland hun opleiding in het hoger onderwijs voltooien. Onder hen honderden Iraniërs die het Ayatollah-regime zijn ontvlucht. Tijdens en na een vaak moeizame asielprocedure proberen zij zich te richten op hun toekomst en beleven zij hun herwonnen vrijheid. Die herwonnen vrijheid blijkt nu op het gebied van hun intellectuele arbeid fundamentele beperkingen te kennen.

De academische vrijheid zoals ondermeer vastgelegd in the Magna Carta of European Universities (Bologna 1988) staat wereldwijd onder druk. Dangerous minds worden in veel landen opgepakt en uitgesloten. Vooral in landen waar politieke en burgerlijke rechten flagrant worden geschonden. Dictatoriale regimes die vanuit de westerse wereld onverminderd worden gewezen op het universele karakter van deze internationaal aanvaarde mensenrechtennormen.

In die traditie is het bizar dat Nederland - vooralsnog als enige VN-lidstaat - een sanctiemaatregel invoert die mensen categoraal uitsluit gebruik te maken van hun academische vrijheid. Dat voor vluchtelingen uit Iran een ontheffing kan worden aangevraagd, maakt dit niet anders. Niet alleen het discriminerende karakter en de strijdigheid met universeel aanvaarde normen maken deze maatregel ontoelaatbaar, maar vooral de inbreuk op de academische vrijheid moet leiden tot directe intrekking ervan.