Cipiers vaak slachtoffer van geweld

Gevangenbewaarders staan te vaak bloot aan agressie van gedetineerden, maar ook aan bedreigingen en intimidatie door collega’s of leiding. De instellingen doen te weinig om de agressie tegen te gaan.

Dat blijkt uit controles van de Arbeidsinspectie in 31 van de 79 gevangenissen, tbs-klinieken en detentie- en uitzetcentra in Nederland. De inrichtingen werden gericht bezocht omdat zij minder goed scoorden op een intern tevredenheidsonderzoek onder medewerkers.

Van de 825 ondervraagde werknemers bleek 43 procent regelmatig of structureel last te hebben van stress, met name veroorzaakt door ongewenste omgangsvormen en de hoeveelheid werk. Een kwart van de werknemers heeft dagelijks of wekelijks te maken met uitdagen, jennen en beledigen. Eén op de zes wordt dagelijks of wekelijks mondeling bedreigd of geïntimideerd. De agressie komt vooral van gedetineerden, maar er is ook sprake van intimidatie door leidinggevenden en collega-bewaarders.

Volgens de Arbeidsinspectie doet tweederde van de geïnspecteerde instellingen te weinig om agressie, intimidatie en een te hoge werkdruk te voorkomen. Zij noemt dat „teleurstellend”. Daders worden niet of nauwelijks aangepakt, zegt de inspectie. Zij vindt dat de instellingen meer maatregelen moeten nemen: incidenten consequent melden, daders aanpakken en medewerkers hierover informeren. Ook vindt de inspectie dat het vaak „schort aan goede communicatie tussen leidinggevenden en medewerkers”.

Staatssecretaris Albayrak (Justitie, PvdA) noemt de conclusies „zorgelijk”. In een brief aan de Tweede Kamer schrijft ze dat er extra maatregelen nodig zijn om geweld en agressie tegen het personeel aan te pakken. Ze heeft de Dienst Justitiële Inrichtingen verzocht een plan van aanpak te maken. Dat moet aan het einde van de zomer bij de Kamer liggen. De staatssecretaris nam vorig jaar al maatregelen om de agressie onder gevangenisbewaarders terug te dringen, maar die leiden nog niet tot het beoogde resultaat, erkent ze in haar brief. Een woordvoerder van Justitie benadrukt dat „het gaat om een bedrijfscultuur die moet veranderen, en dat kan niet van vandaag op morgen”.