Ik ben vals, dus ik besta

Het kon niet uitblijven. Het aantal valse eurobiljetten is het afgelopen half jaar met 5,4 procent toegenomen. Volgens een gisteren gepubliceerd bericht van de Europese Centrale Bank (ECB) rouleren er momenteel zo’n 312.000 valse eurobiljetten. Op een totaal van 11,5 miljard biljetten is dat een te verwaarlozen aantal, maar toch. Gemiddeld is er één vals biljet op 1.000 Europeanen. En dat zijn dan nog alleen de door de ECB aangetroffen valse biljetten.

Na een aanvankelijke daling van het aantal valse biljetten in de tweede helft van 2006, stijgt het aantal vervalsingen nu weer.

De meest vervalste denominaties zijn nog steeds de biljetten van 20, 50 en 100 euro. Zij zijn samen goed voor 90 procent van het aantal vervalsingen. Het is een bekend gegeven dat valsemunters liever wat kleinere coupures vervalsen dan grotere. Echte biljetten van 200 en 500 euro zijn in het dagelijks gebruik nauwelijks te slijten.

De ECB geeft geen verklaring voor de stijging van het aantal opgespoorde valse biljetten. Er is echter een aantal mogelijke oorzaken. Allereerst kan het zo zijn dat winkeliers beter zijn gaan opletten en dus vaker een vals biljet ontdekken. Daarnaast is er een kans dat juist in de per 1 januari toegetreden eurolanden (Malta en Cyprus) de hoeveelheid valse biljetten relatief hoger ligt dan in de ‘oude’ eurolanden.

Maar de meest waarschijnlijke verklaring houdt verband met de malaise in de Verenigde Staten. Dat zit zo. Volgens het Amerikaanse ministerie van Financiën is er in totaal 760 miljard dollar aan papiergeld in omloop. Daarvan bevindt echter maar ongeveer eenderde zich daadwerkelijk in de VS. De rest, 450 miljard dollar, is in handen van buitenlanders. Een op de 10.000 dollars is vals en die vervalsingen worden voornamelijk buiten de VS gemaakt én uitgegeven. Ter vergelijking: tegenover elke valse euro staan 37.000 echte euro’s.

Nu de koers van de dollar ten opzichte van de euro en enkele andere munten flink is gedaald, wordt het voor die buitenlandse dollarbezitters aantrekkelijker om euro’s aan te houden als buitenlandse reserve. Begin dit jaar bleek uit een studie van het Internationaal Monetair Fonds al dat de dollar rap terrein verliest op de euro. De dollar was eind 2007 goed voor 63,8 procent van de totale deviezenreserves wereldwijd, in 1999 was dat 71 procent. De euro steeg in diezelfde periode van 18 tot 26,4 procent.

De ECB schrijft dat het aantal valse euro’s buiten de eurozone inderdaad gegroeid is ten opzichte van eerdere periodes. Nog steeds wordt 98 procent van de vervalsingen binnen de eurozone zelf aangetroffen, maar dat percentage daalt.

Niet alleen Europeanen moeten dus goed controleren op valse euro’s. Hoe was het ook alweer? Voel. Kijk. Kantel. Wereldwijd.

Egbert Kalse