Senaat verwerpt aanbestedingswet

De Eerste Kamer heeft vannacht een nieuwe aanbestedingswet afgewezen. De senaat had grote kritiek op de technische kwaliteit van het wetsvoorstel, dat beoogde om de aanbestedingsregels voor overheidsopdrachten te uniformeren.

Coalitiepartij PvdA stemde tegen het wetsvoorstel, waardoor er samen met de meeste oppositiepartijen een ruime meerderheid voor de afwijzing ontstond.

De aanbestedingswet had tot doel om de verscheidenheid van bestaande regelgeving voor aanbestedingen gelijk te trekken, te vereenvoudigen en transparanter te maken. Het midden- en kleinbedrijf zou hierdoor meer toegang tot overheidsaanbestedingen krijgen. Het gaat om overheidsaanbestedingen waarmee jaarlijks 40 à 50 miljard euro is gemoeid.

MKB Nederland is teleurgesteld dat de senaat de wet heeft verworpen. Onder de bestaande wet krijgt het mkb „geen eerlijke kans”, aldus een woordvoerster.

Tegenstanders van de wet, zoals de Nederlandse Vereniging van Inkoopmanagement (NEVI), beweerden dat de wet juist tot meer administratieve lasten voor opdrachtgevers, tot verlamming van het werk van inkopers en tot grotere verspilling van overheidsgeld zou leiden.

Het komt niet vaak voor dat de Eerste Kamer een wet afkeurt. Tijdens de kabinetten-Balkenende verwierp de senaat in de afgelopen zes jaar zes keer een wet, waarvan de grondwetswijziging voor de burgemeestersbenoeming, verdedigd door minister De Graaf (Binnenlandse Zaken, D66) het meest in het oog sprong.

Minister Van der Hoeven (Economische Zaken, CDA) die de wet in de senaat verdedigde, noemde de afwijzing „jammer” en „een gemiste kans”.

Vervolg Aanbesteding: pagina 13

Huidige regels aanbesteding blijven van kracht

De aanbestedingswet is ingediend door toenmalig minister Brinkhorst (Economische Zaken, D66) ten tijde van het kabinet-Balkenende II. Zijn opvolger Wijn (CDA) loodste de wet in 2006 door de Tweede Kamer, die met algemene stemmen akkoord ging.

Belangrijkste kritiekpunt in de senaat was de juridische vormgeving van de aanbestedingswet. Dit was een zogenoemde raamwet waarbij de uitwerking werd overgelaten aan uitvoeringsregels waarop het parlement geen directe invloed kan uitoefenen.

Senator Simon van Driel (PvdA) sprak gisteravond van een „draak van een wet” die zou leiden tot juridisering van de aanbestedingsprocedures. „We willen dat de inhoud in de wet geregeld wordt. Geen lege huls. We realiseren ons dat we door verwerping van het wetsvoorstel verder zullen moeten aanmodderen”, aldus Van Driel.

Van der Hoeven deed nog een handreiking naar de opstandige senatoren in de hoop dat met wat toezeggingen de wet toch zou worden aangenomen. Haar belangrijkste toezegging was dat het parlement op de hoogte gehouden zou worden van de uitvoeringsregelingen nadat de raamwet was aangenomen.

Senator Liesbeth Kneppers (VVD) zei dat de wet te ingewikkeld en te gedetailleerd was. Daardoor zouden inkopers de eenvoudigste oplossing kiezen: geen concurrentie op prijs-kwaliteitverhoudingen, maar alleen op de laagste prijs. „Nergens blijkt dat de regering een visie heeft op de problematiek van aanbesteden. Deze wet wordt van superslecht slecht, maar slecht blijft hij.”

Over de wet heeft EZ overleg gevoerd met de belangenorganisaties van de gemeenten (VNG), de provincies (IPO) en het midden- en kleinbedrijf (MKB-Nederland). In de senaat zijn de belangen van provincies en (grote) steden sterk vertegenwoordigd. Zij zijn gekant tegen inperking van hun bevoegdheden om eigen aanbestedingsregels op te stellen.

Volgens MKB-Nederland bood de nieuwe wet meer rechtszekerheid aan ondernemers ten koste van de vrijheid van overheidsinkopers. Op grond van de bestaande wet konden kleine en middelgrote ondernemers makkelijker uitgesloten worden. „De gevolgen van de afwijzing zijn voor ons groot”, aldus een woordvoerder van MKB-Nederland.

Van der Hoeven gaat een nieuw wetgevingstraject beginnen dat langs de Raad van State, Tweede Kamer en Eerste Kamer moet. Dit zal ten minste anderhalf jaar duren.

De bestaande situatie met een lappendeken van aanbestedingsregels op lokaal en regionaal niveau blijft nu van kracht. De integriteitstoets waarin de nieuwe wet voorzag, is eveneens van de baan. Ook komt er vooralsnog geen aanbestedingsregister. De stroomlijning van Europese richtlijnen voor aanbestedingen in de nationale wetgeving loopt eveneens vertraging op.