‘Ik vier de hete ritmes van Brazilië’

Sergio Mendes is weer hip, dankzij rapper Will.i.am die zijn repertoire restylde. Vrijdag treedt Mendes op op North Sea Jazz. „Je voelt het zo, of een oud liedje moderne beats verdraagt.”

De cd Timeless van de Braziliaanse pianist/zanger Sergio Mendes baarde in 2006 opzien. De comeback van de toen 65-jarige Mendes werd kenmerkt door een hippe fusie tussen oud en nieuw met verhiphopte bossa nova en een klinkende sterrenparade. Dankzij urban popcollectief Black Eyed Peas-voorman Will.i.am, die het oude bossa- en sambarepertoire van Mendes restylde, en de vrolijke bijdrages van soulsterren als Erykah Badu, Stevie Wonder en John Legend, werd Mendes bekend bij een iPod-generatie die voordien nog nooit van hem gehoord had.

Aan het begin van de jaren zestig was Mendes één van de populairste Braziliaanse artiesten ooit. Niet alleen vertolkte hij succesvol andermans liedjes, zoals de magistrale hit Mas Que Nada van de Braziliaanse zanger/componist Jorge Ben Jor, maar ook zijn eigen groep Brasil ’66 sprak velen aan, met zijn mix van jazz, bossa nova-ritmes en softe popmelodieën.

„Mijn hele leven heb ik geprobeerd de muziek in mijn hart een stem te geven”, vertelt Mendes vanuit Rome aan de telefoon. „Ik heb altijd mogelijkheden gezien mijn geliefde Braziliaanse muziek naar een breed publiek te brengen. Ik ben nu ouder aan het worden, maar het plezier is er niet minder om geworden.”

Op het pas verschenen album Encanto lijkt de musicus, die komend weekend op het North Sea Jazz Festival optreedt, zijn succesformule te herhalen. Naast Will.i.am treedt zangeres Fergie weer aan, evenals de Amerikaanse soulvrouwen Siedah Garrett, Natalie Cole en Ledisi. Sergio Mendes wil niets van een herhalingsoefening weten. „Nee, mijn album is geen op papier doordachte marketingtruc. Natuurlijk geniet ik van succes en van de vele airplay die mijn albums nu krijgen, maar ik heb beslist geen bekende mensen gevraagd om op makkelijk wijze nog eens aandacht te trekken.”

Mendes slaakt een diepe zucht. Hij heeft zich al vaak moeten verantwoorden voor het feit dat hij nu werkt met een populaire Amerikaanse rapper als Will.i.am, terwijl hij er zelf toch al vier decennia in slaagt op eigen, subtiele wijze de Braziliaanse samba en bossa nova te hervormen en populariseren. Maar zijn motief om opnieuw met Will.i.am in zee te gaan is zuiver, benadrukt Mendes nog maar eens. „Hij is een erg creatieve jongen met frisse ideeën. Toen hij zich bij mij meldde met een stel van mijn oude albums onder zijn arm, merkte ik dat zijn liefde voor Braziliaanse muziek diep geworteld zit. We konden lang praten en discussiëren over nummers. Daarna gingen we geregeld improviseren, bijna als jazzmusici. Onze samenwerking mag dan opvallend zijn vanwege onze achtergrond en het leeftijdsverschil, maar de muzikale klik is onverwacht goed.”

Door latinsterren Juanes, Carlinhos Brown, de Italiaan Jovanotti en Zap Mama te laten zingen in hun moederstaal, kreeg Encanto meer inhoud, vindt Mendes. „Ik wilde laten horen hoe groot de kracht is van Braziliaanse muziek.

,,Het maakt niet uit in welke taal je de liedjes van Brazilië zingt, de melodie blijft altijd overeind. Italiaans, Frans. Hoe dat uitpakt weet je nooit. Maar ik was er verrukt van. Het bracht avontuur in de muziek.”

Mendes’ selectie, met oude bossa klassiekers zoals Jobims Agua de Beber, Dreamer en O Morro Nao Tem Vez (Somewhere in the Hills), dat een jazzsfeer meekrijgt door de zachte tonen van jazztrompettist Till Brönner, is een vitaal klinkend amalgaam. Het poëtische Waters of March, in zowel Engels als Frans, betovert. Alleen in jazz-standard The Look of Love vergaloppeert popzangeres Fergie zich. Mendes: „Natuurlijk is dit soort songs al door veel mensen uitgevoerd. Door ze in nieuwe muzikale kaders te plaatsen hoop ik dat ze weer fris en modern klinken. Dat tieners van nu mijn muziek leren kennen maakt me blij.” Maar het moderniseren kent zeker grenzen. „Je voelt het in de studio of een oud liedje moderne beats verdraagt. Dat kun je niet forceren.”

De opnames van het album vonden plaats in Rio de Janeiro en Salvador de Bahia. Met oude muziekvrienden scherpte Mendes zijn melodieën aan, van bijzonder feestelijk tot loom en zwoel. „Alleen ter plekke kan de muziek een zonnige, hete sfeer meekrijgen”, aldus Mendes. „Ik vier de ritmes van Brazilië en de warme tropische klanken van Bahia.”

De sinds 1966 in Los Angeles wonende musicus gaat elk jaar terug naar Brazilië. „Daar ligt mijn basis; mijn familie, vrienden en mijn bandleden wonen er. Of ik er ooit weer permanent wil gaan wonen, daar ben ik nog niet helemaal uit. Maar de heimwee naar mijn land is nooit weggegaan.”

Sergio Mendes: Encanto (Concord/Starbucks). Concert: 11/7 North Sea Jazz Festival, Rotterdam.