Krantenredacties vinden het nu genoeg geweest

De redacties van het Brabants Dagblad en De Gelderlander gaan mogelijk staken. Zij zijn fel tegen de nieuwe bezuinigingen van uitgever Wegener en diens nieuwe eigenaar Mecom.

Killing fields of Mecom staat in grote letters op het kantoor van het Brabants Dagblad in Den Bosch. De redactie is boos op de Britse eigenaar. Media-investeerder Mecom richt volgens de actievoerders een slachting aan bij het Brabants Dagblad en de zes andere regionale kranten van Wegener. De Nederlandse uitgeverij, sinds vorig najaar eigendom van de Britten, wil fors bezuinigen.

De nieuwe reorganisatie, de zoveelste in de afgelopen decennia, moet 32 tot 37 miljoen euro opleveren. Circa 400 arbeidsplaatsen verdwijnen, waarvan 80 op de redacties. Het Wegener-personeel pikt het niet langer. De kranten willen niet alleen maar bezuinigen om Mecom aan een hoger rendement te helpen. Zij willen dat de directie investeert in regionale journalistiek en een visie presenteert voor de lange termijn.

Vanochtend besloten de redacties van Twentsche Courant Tubantia, BN/De Stem en het Eindhovens Dagblad om zich aan te sluiten bij hun actievoerende collega’s van De Gelderlander en het Brabants Dagblad. De Provinciale Zeeuwse Courant zou vanmiddag vergaderen over de reorganisatie. De reeks protestvergaderingen begon gisterochtend bij De Gelderlander in Nijmegen. ’s Middags verzamelden de redacteuren van het Brabants Dagblad zich voor een demonstratie.

De vergadering bij het Brabants Dagblad vond buiten plaats, voor de deur van het kantoor in Den Bosch, onder een grote boom. Iedereen droeg rode petjes. „Willen jullie die na afloop wel weer inleveren”, vroeg een van de actieleiders. Het moment suprême van de vergadering wordt even verstoord door een langsscheurende Harley Davidson, maar Ron Lodewijks, voorzitter van de redactieraad van het Brabants Dagblad, herpakt zich snel. Wie stemt er voor de motie aan de Wegener-directie waarin de redactie eist dat de reorganisatie voor dinsdag van tafel is? Tientallen handen gaan de lucht in. Motie aangenomen. Het Brabants Dagblad gaat een dag staken als de bezuinigingen niet worden geschrapt. ’s Ochtends had De Gelderlander hetzelfde besloten. „Dat is voor de eerste keer in het bestaan van de krant”, zegt Lodewijks. Wanneer stakingen bij de Wegener-kranten plaatsvinden is nog onduidelijk.

Annemieke Besseling, hoofdredacteur van het Brabants Dagblad, noemt het „helemaal niet verstandig” dat de redactie dreigt met een staking. Zij was tijdens de actie niet in Den Bosch maar in Apeldoorn voor overleg met de raad van bestuur. „Het reorganisatieplan heeft ook goede elementen”, zegt ze ’s middags telefonisch vanuit de auto op de terugweg. „De grote holding in Apeldoorn waaraan alle kranten meebetalen, wordt bijvoorbeeld afgeslankt.” Ze vindt het verder positief dat meer zaken die vroeger bij Wegener centraal werden geregeld, binnenkort de verantwoordelijkheid worden van de titels zelf.

„Eigenlijk willen wij ook helemaal niet staken”, zegt Ron Lodewijks na afloop van de vergadering. „Maar het is genoeg geweest. Als wij deze reorganisatie accepteren, zitten we in een spiraal naar beneden. Dan gaat een prachtig krantenbedrijf kapot.”

De regionale kranten lijden al jaren onder bezuinigingen. Eerst onder Wegener en sinds het najaar van 2007 onder de nieuwe eigenaar Mecom. „De ene reorganisatie is nog niet afgerond of de volgende staat alweer op stapel”, zegt Marc Visch van de Nederlandse Vereniging voor Journalisten (NVJ). De journalistenvakbond vindt dat de situatie bij Wegener lijkt op die bij PCM Uitgevers ten tijde van Apax. De Britse investeringsmaatschappij plukte de uitgever van onder meer NRC Handelsblad nagenoeg kaal. Visch: „De reorganisaties bij Wegener gaan zeer ten koste van de regionale journalistiek.”

Mecom-eigenaar David Montgomery zegt juist heilig te geloven in regionale dagbladen. Naast Wegener bezit Mecom regiokranten in Limburg, Denemarken, Duitsland en Noorwegen. Ook is Mecom (via Wegener) minderheidsaandeelhouder in het AD. PCM bezit de meerderheid in het AD.

Bij al zijn titels eist Mecom hogere rendementen dan de dagbladen gewend waren te halen. Volgens Montgomery moeten kranten slanker en slagvaardiger worden om zich in te dekken tegen veranderende marktomstandigheden. De advertentie-inkomsten dalen, evenals de oplages. Montgomery wil dat redacteuren meer energie steken in de websites van de kranten en dat zij samenwerken met advertentie- en marketingafdelingen aan commercieel interessante bijlagen. Meer omzet moet komen uit de verkoop van producten als boeken, dvd’s en reizen aan abonnees.

Redacteuren van het Brabants Dagblad noemden het gisteren onbegrijpelijk dat Montgomery enerzijds wil dat redacties uitblinken in regiojournalistiek, ook voor internet, en anderzijds wil snijden in redacties. Hoe nu verder? In ieder geval niet zoals het AD, aldus een redacteur van het Brabants Dagblad gisteren. Die krant scheidt het landelijke en regionale nieuws in twee katernen. „Wij hanteren juist een sandwichformule: wij vertalen het nieuws naar ons gebied en onze lezers. Dat is bij uitstek een taak van een regionale krant.”