Komkommerbladen

Gekte, zei Nietschze, is bij individuen een uitzondering, maar in een mensenmenigte de regel. En dat zou best eens een verklaring kunnen zijn voor het optreden van de zomerse komkommertijd. In die periode van lichter dan lichte nieuwsberichten is er de massale neiging om zich kritiekloos te vergapen aan hypes en ‘broodjes aap’.

De massa, dat zijn dan alle mensen die in hun zomervakantie zijn ontsnapt aan hun, noem het corrigerende, werkstramien. En voor velen wordt het dan toch lastig het gevaar van enge, met bananenboten geïmporteerde spinnen te bagatelliseren, het risico van ontsnapte gifslangen te relativeren, of vraagtekens te plaatsen bij een verhaal over een imaginaire poema op de Veluwe – de voorbeelden zijn echt en recent. Het kan nooit lang duren of ook deze zomer schuifelt, krioelt, sist, gromt of krabbelt er weer allerhande akelig beestenspul de krantenkoppen binnen.

Er zijn ook tijdschriften die het hele jaar door kolderiek komkommernieuws serveren. Zo is er de Fortean Times (10,20 euro), vernoemd naar Charles Fort (1874-1932), vorser van al het nieuwswaardige waarvoor geen verklaring bestaat. In het julinummer treffen we een trits kulberichten die niet zou misstaan in de News of the World. Dat Britse blad grossiert, tongue in cheek, in nieuws als zou een Heinkel-bommenwerper op de maan zijn aangetroffen of vroeggeborenen door buitenaardse wezens opgepeuzeld.

Zo duiken in Fortean Times kiekjes op met vlekkerige spookverschijningen. Een lolliger en, voor zover mogelijk, beter doortimmerd verhaal behandelt de ‘golem’, een soort joods monster van Frankenstein, maar dan avant la lettre en van klei. Verslaggevers van het blad gaan op zoek naar de veronderstelde begraafplaats van deze boeman op de zolder van een oude synagoge in Praag.

Kosten noch moeite zijn gespaard. Zo wordt de bodem met een radar bekeken, althans dat suggereert de foto. Maar, o verrassing, er wordt niets aangetroffen. Misschien dat de aangekondigde volgende expeditie van deze onderzoeksjournalisten naar Pterodactyli in Papoea-Nieuw-Guinea meer oplevert.

Fortean Times publiceert met een kleine knipoog, bij het Amerikaanse Sun (5,00 euro) ligt de nonsens er duimendik boven op: ‘Eendenjager schiet engel neer’. En warempel, we zien een gevleugelde gezant van God met zijn gezicht naar beneden in een vijver drijven. „Hij had moeten weten dat dit een eendenjachtgebied was”, wordt de schutter aangehaald, „ik schiet altijd eerst en stel dan pas vragen”. De engel ligt in zorgelijke toestand in het ziekenhuis. Er is een dito verhaal over een duiker die bijna was gepakt door een kreeft ter grootte van een touringcar. „Ik kon alleen maar denken aan al die kreeften die ik had opgegeten, gekookt, gebakken, gegrild. Ik dacht: it’s payback-time.”

Ook Nederland kent komkommerbladen. Neem het blad Spiegelbeeld (4,75 euro), waarin iemand wordt opgevoerd die „wonderogen” kreeg na een staaroperatie. Humor of zelfrelativering zijn in het blad ver te zoeken, getuige stukken met als titel ‘Kanker is een uitnodiging om te leven’ en ‘Groene thee bleek superieur aan chemotherapie’. De enige, vast onbedoelde zelfspot is te vinden in een citaat van Ghandi: „we leven in een gebakkenluchtsamenleving”. Ghandi en Nietschze zouden het vast goed met elkaar hebben kunnen vinden.