Is afwasmiddel slecht voor de gezondheid?

Het Nederlandse afwasritueel kan in het buitenland heftige reacties oproepen, zo ondervond Kay Coenen uit Amsterdam. Het gebruikelijke sopje leidde tot verbaasde reacties van zijn Spaanse vrienden. Afwassen onder de lopende kraan was toch veel gezonder? Kay ging twijfelen. Hoeveel chemicals krijgen we eigenlijk binnen van afwasmiddel in het water?

Allereerst: welke stoffen zitten er in afwasmiddel? De site www.isditproductveilig.nl meldt dat het gemiddelde handafwasmiddel onder andere anionogene oppervlakteactieve stoffen, niet-ionogene oppervlakteactieve stoffen en amfotere oppervlakte-actieve stoffen bevat. Juist. Maar zijn die stoffen nu slecht voor je?

We hoeven niet om onze gezondheid te vrezen, zegt Pieter van Broekhuizen, hoofd afdeling chemische risico’s van de Interfacultaire Vakgroep Milieukunde. „Wat je binnenkrijgt door zeepresten op je vaat is minimaal. Daarnaast zijn de stoffen in afwasmiddelen tegenwoordig afbreekbaar.” Dat ‘afbreekbare’ geldt volgens hem zowel voor het milieu als voor het menselijk lichaam. „Er is dus geen kans dat die stoffen zich opstapelen in je lichaam en alsnog schadelijk zijn.”

Hoogleraar Toxicologie Tinka Murk van de Universiteit Wageningen ziet ook geen risico’s. „Handafwasmiddelen zijn gemaakt om vet te laten oplossen in water. Dat betekent dat ze eerder achterblijven in het water dan dat ze aan je vaat hechten. Je krijgt zo nauwelijks iets binnen. Als je ook nog afdroogt met een theedoek blijft er helemaal niets op het servies achter.

Over de Spaanse manier van afwassen zijn de experts niet te spreken. „Echt heel erg dom”, noemt Murk het afwassen onder een stromende kraan. „Die liters warme water die je daarmee verbruikt kosten namelijk ontzettend veel energie.” Als je zo nodig wilt afspoelen, kun je beter een extra teiltje gebruiken.

Er bestaat zoiets als een ‘afwascultuur’. Procter & Gamble deed er onderzoek naar en het ‘sopje’ blijkt vooral erg populair te zijn in Scandinavië, Groot-Brittannië en Nederland. In Rusland doet bijna iedereen de afwas juist onder de lopende kraan. In Spanje en Frankrijk zijn beide methodes overigens even populair.