Afrikaanse Unie wil dat Mugabe onderhandelt

De lidstaten van de Afrikaanse Unie hebben de Zimbabweaanse president Robert Mugabe opgeroepen om onderhandelingen met de oppositie te beginnen. Mugabe werd vrijdag herkozen als president in zeer omstreden verkiezingen.

De Afrikaanse leiders zijn bijeen in de Egyptische badplaats Sharm-al-Sheikh, waar de Afrikaanse Unie zich buigen over de vraag: wat is democratie. De obsessie van de internationale gemeenschap en de internationale pers met de omstreden verkiezingen in Zimbabwe heeft de Afrikaanse leiders daartoe gedwongen. En velen voelen zich daar ongemakkelijk over.

De afgelopen dagen waren er wel Afrikaanse leiders die Mugabe openlijk durfden te bekritiseren. Maar ze hadden ieder hun eigen agenda. De Keniaanse premier noemt de verkiezingen in Zimbabwe „een schande” en Mugabe „een dictator”. Odinga was eerder dit jaar bereid een bloedige oorlog uit te vechten tegen president Kibaki, die zich net als Mugabe razendsnel liet herbenoemen, terwijl er grote twijfels waren over de verkiezingsuitslag. Na wekenlang bloedvergieten gingen Kibaki en Odinga akkoord met een machtsdeling.

Ook de nieuwe leider van de Zuid-Afrikaanse regeringspartij ANC, Jacob Zuma, durfde Mugabe af te vallen. Maar hij deed dat vooral om zich af te zetten tegen de „stille diplomatie” van zijn rivaal, president Mbeki.

Mugabe kwam gisteren aan in Sharm-al-Sheikh, waar hij aan tafel zat met veel leiders die zich, veelal met steun van Europa en Amerika, net zo min als hij aan de democratische grondbeginselen houden. Trouwe bondgenoot Angola houdt in september voor het eerst verkiezingen sinds 1992. Het excuus was altijd „de oorlog”, die in 2002 eindigde.

De VN hebben de Afrikaanse leiders opgeroepen om via onderhandelingen een oplossing voor de crisis in Zimbabwe te vinden. Een sleutelrol is weggelegd voor de Zuid-Afrikaanse president Mbeki, nog steeds de onderhandelaar is tussen oppositie en regering in Zimbabwe. Mbeki staat onder druk een implosie van Zimbabwe te voorkomen. Zuid-Afrika riep Mugabe gisteren voor het eerst op om te onderhandelen met de oppositie over een overgangsregering.