Lieve Floortje, mag ik alsjeblieft mee?

Ik ben de dochter van een antenne-ingenieur. Een groot deel van zijn werkzame leven heeft mijn vader besteed aan de ontwikkeling van een klein onderdeel van de spaceshuttle. Toen het stukje techniek al uit de mode was geraakt, en hij een van de weinige overgeblevenen was met de benodigde expertise, bracht het hem naar Nieuw-Guinea voor de lancering van een shuttle. Mijn kindertijd stond in het teken van pro-space propaganda. Ik kreeg om de twee maanden een nieuw bouwpakket. Alle beroemde shuttles hebben mijn zus en ik in elkaar geknutseld: mini-Apollo’s (niet nummer 13), verschillende generaties van Ariane, Endeavor, Saturnus 5, Discovery en Atlantis. Ik sliep in een pyjama met een spaceshuttle erop en had een joggingpak, een T-shirt en een linnen tas met het logo van ESTEC (European Space Research and Technology Centre). Tijdens carnaval ging ik als astronaut. Het hoogtepunt in mijn jeugd vormde de jaarlijkse ESTEC Space Kid Party voor kinderen van werknemers: kosten noch moeite werden gespaard om de gezelligste bands (Mai Tai, Spargo) voor ons uit te laten rukken. We zagen spannende educatieve films over lanceringen en kregen een handdruk van Wubbo Ockels, waarna we onze handen een week niet wilden wassen.

Ik zag de ruimtevaart niet als een geldverslindende en milieuvervuilende politieke race om het luchtruim, maar als de technologische avant-garde en economische vooruitgang. Een reis naar de ruimte was slechts voor enkelen weggelegd. Als je héél slim was, kon je astronaut worden – hoe dan ook leuker dan ‘the astronaut’s wife’. Nu, voor het eerst in de geschiedenis, komt de droom binnen handbereik voor gewone burgers. De Britse zakenman Richard Branson, die meerdere malen probeerde in een luchtballon rond de wereld te vliegen, biedt de eerste commerciële ruimtereis aan met Virgin Galactic. Wie nu boekt, kan over ruim een jaar weg met SpaceShipTwo. Gedurende een reis van tweeënhalf uur reis je met zes passagiers naar 110 kilometer buiten de dampkring, waar je zes minuten gewichtsloos zult zijn. Zo’n 260 mensen hebben zich aangemeld, onder wie, naar verluidt, Paris Hilton en Sigourney Weaver.

„Heeft Floortje Dessing al geboekt?” informeer ik bij Ronald Heister, directeur van Your Galaxy Space Tourism, het eerste reisbureau gespecialiseerd in commerciële ruimtereizen en de Benelux-vertegenwoordiger van Virgin Galactic. „Over deelnemers doen we pas in een later stadium uitspraken”, laat hij telefonisch weten. Als de idealistische omroep Llink het niet kan voorschieten, dan kan ze het met haar jaarsalaris (190.000) budgettair aan, want een ticket kost 137.000 euro. Heister vertelt geanimeerd over de milieu-ethische (er is getest met een speciale biobrandstof), technologische, commerciële en toeristische aspecten. Je krijgt een training van drie dagen tijdens een verblijf in een Space Hotel in New Mexico, USA. Later volgen ook space ports in de Cariben en in Zweden. Uiteindelijk zal ruimtetoerisme het mogelijk maken dat je via de ruimte in een half uur van Amerika naar Australië vliegt.

Hoe ongelooflijk het is dat Branson zijn droom voor elkaar heeft gekregen, besef je na het lezen van Piers Bizony’s onlangs verschenen How to Build Your Own Spaceship. The Science of Personal Space Travel. Bizony begon als tienjarige alles te verzamelen over de ruimte. Het resultaat van zijn obsessie is een van de merkwaardigste boeken over de ruimtevaart die ik ooit onder ogen kreeg: een do it yourself-handleiding om je eigen spaceshuttle te bouwen. Via hoofdstukjes leer je wat je allemaal nodig hebt aan natuurwetenschappelijke kennis en hoe je kunt leren van eerdere fouten uit de geschiedenis van de ruimtevaart. Het zit bomvol wetenswaardigheden en wetenswaardigheidjes: het attendeert mannen er bijvoorbeeld op dat scheren een probleem aan boord kan zijn, omdat haren in de lucht rondvliegen en dat het speciale scheerapparaat dat is uitgevonden voor aan boord te zwaar is. Je moet esthetische overwegingen dus opzij zetten en bereid zijn je baard te laten groeien. En speciaal voor de modebewusten is er het geestige ‘what not to wear’-hoofdstukje over de merkwaardige folie-outfits op de maan.

Hoewel Bizony poogt de complexe kennis blijmoedig over te brengen, werkt How to Build Your Own Spaceship totaal ontmoedigend op je in: het boek is een lange aaneenschakeling van alle technische en financiële obstakels. Het bouwen van het voertuig neemt het hele boek in beslag; Everything That Can Go Wrong When Building Your Own Spaceship was een betere titel geweest. De prangende vraag die blijft hangen, is: waarom zou je in vredesnaam je eigen ruimteschip bouwen?

Dat het bij enthousiasmerende ‘space travel writing’ nu juist ook gaat om het beschrijven van de reis en de reisbestemming, begrijpt zakenman Branson beter. Op zijn website (www.virgingalactic.com) treffen we een formidabel staaltje imaginaire reisliteratuur aan, die duidelijk wil maken dat het hier niet gaat om een kermisuitje voor celebs met te veel geld en tijd om handen, maar om een existentiële ervaring die je leven verandert. Het uitzicht, dát is het doel van de reis.

‘Below you (or is it above you?) is a view that you’ve seen in countless images but the reality is so much more beautiful, so much more vivid and produces emotions that are strong but hard to define. The blue map, curving into the black distance is familiar but has none of the usual marked boundaries. The incredibly narrow ribbon of atmosphere looks worryingly fragile. What you are looking at is the source of everything it means to be human, and it is home. You see that your fellow astronauts are equally spellbound, all lost in their own thoughts and storing away the memories.’

Lieve Floortje, ik bouw mijn hele leven al spaceshuttles. Mag ik alsjeblieft met je mee?