Centrum overvol? Dan sluiten we de afrit af

Vanavond is de beruchte Nacht van Assen, morgen vindt de Dutch TT plaats.

Hoe voorkom je files, rellen, brandwonden, dronkenschap, en een vernielde binnenstad?

Op de speciale TT-campings zijn er sinds een paar jaar minder incidenten. Foto Dennis Beek ASSEN - Deze Duitse TT gangers uit Rhauderfhen vermaken zich best op de TT camping van Jan Ubels in Assen. © Foto: Dennis F. Beek / http://fotograaf.defotojournalist.nl/dfbeek/home Beek, Dennis F.

„Assen krijgt er een samenleving bij”, zegt de officier van justitie. „Assen heeft 65.000 inwoners, maar tijdens de TT slapen er wel 15.000 méér in de stad”, zegt de veiligheidscoördinator. En de verkeerscoördinator: „Zonder regie zou de zaak hopeloos vastlopen.”

De TT in Assen. Tienduizenden bezoekers komen af op de Nacht van Assen, vanavond, en op de motorraces die morgen op het circuit worden verreden. In de jaren zeventig werd het centrum nog afgebroken door verveelde motorfanaten – reden om ook muziekoptredens te organiseren. Maar ook daarna bleven incidenten niet uit.

Hoe krijgt een middelgrote gemeente zo’n groot evenement dan wél georganiseerd? Assen besloot vijf jaar geleden een nieuwe overlegstructuur in te voeren. En dat gaat zo:

In het stadhuis zitten deze middag een stuk of tien mensen om de tafel: een wethouder, een brandweercommandant, een politiecommandant, de vertegenwoordiger van het circuit, iemand van het openbaar ministerie, een aantal gemeenteambtenaren. Samen vormen ze de ‘coördinatiegroep TT Assen’. Want Assen heeft de TT „geografisch en thematisch opgeknipt”, zegt François Kloosterhuis, coördinator veiligheid.

Sindsdien zijn er ‘productgroepen’, waarin instellingen en diensten overleggen. Zo is er een ‘productgroep Witten’, voor het gelijknamige gehucht waar veel motorliefhebbers overnachten op tijdelijke campings. Er is een ‘productgroep Binnenstad’ voor het centrum, waar een muziekfestival plaatsvindt. Een ‘productgroep Verkeer’. Een ‘productgroep Crisismanagement’. En dan heeft het Circuit van Assen ook nog zijn eigen veiligheidsplannen, waarover met de gemeente wordt overlegd.

Hoe gaat zo’n productgroep in zijn werk? Neem Verkeer, waarvoor gemeenteambtenaar Henk Heijman verantwoordelijk is. Hij overlegt met de politie, het Korps Landelijke Politiediensten, Rijkswaterstaat, omliggende gemeenten en het TT-circuit. En dat gaat dan bijvoorbeeld over het openstellen van een speciale afslag van de A 28, voor de 20.000 motorrijders die op het evenement afkomen. Die afslag, zegt Heijman, „is van Rijkswaterstaat. En vroeger moest het circuit, als particulier, toestemming vragen om hem open te stellen. Maar sinds we met z’n allen om de tafel zitten, zijn de verschillende partijen meer genegen met elkaar mee te denken.”

In de coördinatiegroep meldt Heijman dat hij is „voorbereid op de wegwerkzaamheden” die Rijkswaterstaat uitvoert op de A28. „We zorgen dat er bewegwijzering is, om verkeer desnoods via lokale wegen in beweging te houden.” In het betreffende wegvak zelf staan bergingsdiensten klaar voor het geval er een ongeluk gebeurt. Morgen komen er zo’n 15.000 auto’s op de TT af. Daarom zijn er routes uitgezet naar vijf parkeerterreinen bij het TT-terrein.

Veel bezoekers komen niet alléén voor de race. Voorafgaand aan de TT wordt het TT-Festival gehouden, met vanavond bijvoorbeeld een optreden van Rowwen Hèze. Vorig jaar heeft de gemeente voor het eerst een professioneel bedrijf in de arm genomen om de muziekevenementen te organiseren: Loc 7000. Het bureau organiseert ook Lowlands. Voorheen probeerden de organisatoren het publiek zoveel mogelijk in beweging te houden, maar op advies van het bureau is die aanpak verlaten. Het is nu de bedoeling dat mensen juist aan een podium worden gebonden.

Tijdens de evenementen wordt de drukte in de binnenstad continu bijgehouden. Veiligheidscoördinator Kloosterhuis: „Als er 80.000 mensen in de binnenstad zijn, schuifelt iedereen. Als dan bijvoorbeeld de snelweg nog volstaat met mensen die de stad in willen, zeg ik: dat heeft geen zin. Dan kun je simpele maatregelen nemen om de verplaatsing van mensen naar het centrum te vertragen.” Bijvoorbeeld: de pendeldienst tussen de campings en de stad stopzetten. „En als dat niet helpt, kan het busvervoer vanuit de regio worden stopgezet of de afrit van de snelweg worden afgesloten.” In het centrum staan schermen opgesteld waarmee indien nodig straten kunnen worden afgesloten, om zo de looprichting te veranderen.

Volgend punt op de vergadering: de kampeerplaatsen die particulieren rondom Assen beschikbaar stellen voor TT-gangers. Daar slapen zo’n 15.000 man. Er is een informatieavond gehouden voor omwonenden, vertelt Gerrit-Jan Ruesink van de brandweer. Daar kwamen twee mensen op af. Voornaamste zorg: vuurwerk. „Die ballonnen met molotovcocktails die vorig jaar opeens opdoken. Vorig jaar vloog er eentje tegen een verkeersbord. Toen hadden we dus een verkeersbordbrand.”

Het is een voorbeeld van wat veiligheidscoördinator Kloosterhuis de „bizarre creativiteit” van het motorpubliek noemt. Hij somt op wat mensen meenamen naar de campings: aardappelkanonnen, carbidbussen, oude caravans en bankstellen om ceremonieel te verbranden. En geluidsmachines: „Losse motorblokken die heel veel lawaai maken.”

Maar het beleid op de campings is aangescherpt: ‘kampeervreemde artikelen’ mogen niet meer. Brandweerman Ruesink oppert het idee om een inzamelpunt te maken, waar mensen vrijwillig afstand kunnen doen van hun kampeervreemde artikelen. Politiecommandant Rienk Postma heeft zijn bedenkingen: wat als mensen even de gemeentegrens over gaan en weer terugkomen? Postma: „We kunnen ze ook allemaal een bekeuring geven. Als mensen hun artikel inleveren, verscheuren we die bekeuring na afloop van de TT.”

„Op de camping gebeurt eigenlijk niet zo veel meer”, zegt Bernard Groot van de Geneeskundige Hulp bij Ongevallen en Rampen. „Er zijn minder open vuren en er is minder dronkenschap, dus minder brandwonden.” De hulpdienst coördineert de medische hulp. Zo organiseert de dienst de controle van het sanitair op de campings, op bijvoorbeeld legionella, en toetst of het twintigtal EHBO-posten dat in de binnenstad en op de campings is ingericht in orde is. In een noodgeval draait het om ‘opschalen’, vertelt Groot: het vergroten van de normale capaciteit aan EHBO-posten, dokters en ambulances. Groot heeft in de Nacht van Assen veertien ambulances klaar staan.

En als er nu iets gebeurt waardoor de Nacht van Assen opeens niet door kan gaan, een aanslag bijvoorbeeld? Aflasten is vanaf nu onmogelijk, zegt Kloosterhuis: iedereen is al onderweg. „Idealiter ontstaat een situatie van overmacht een week vóór de TT.”

Kijk voor meer informatie op http://assen.tt-festival.nl/