Pa drinkt jenever uit melkpakken

Theater De nacht, de moeder van de dag van Lars Norén. Gezien 24 juni ITs Internationaal Theaterschool Festival, Amsterdam. Info www.itsfestival.nl.

Hij kliert, trekt gekke bekken, doet zijn broek omlaag, stopt zijn geslacht tussen zijn benen, lacht en speelt een vrouw. De 16-jarige David in De nacht, de moeder van de dag doet hard zijn best een ander te zijn dan hijzelf.

Wat jammer voor die puber dat niemand in Lars Noréns drama het acteertalent van David erkent. Dat niemand roept: „Jongen, jij moet naar de toneelschool!” Maar wat goed voor het drama dat niemand in dit gezin elkaar steunt of stimuleert of helpt. Juist door het gebrek aan solidariteit van de figuren belanden we in de hel die Norén voor ogen stond. Een hel waarin iedereen elkaar kwetst, verwijten maakt, verrot scheldt of lichamelijk belaagt. Een hel die de Zweedse schrijver zelf heeft meegemaakt.

In het theaterschoolfestival ITs regisseert Karin Netten dit heftige stuk. Netten studeert af aan de regieopleiding van de Amsterdamse toneelschool en haar voorstelling is genomineerd voor de Ton Lutz Prijs. Die wordt zaterdag uitgereikt aan het meest veelbelovende regietalent van het jaar. Dit jaar zijn er tien studenten, ook van opleidingen tot theatermaker of mimer, voor de prijs voorgedragen. Ze studeren af met een regievoorstelling en ze werken met professionele acteurs die in elk geval een minimumkwaliteit garanderen.

En Nettens acteurs bieden méér. Niet alleen de toneelspelerskunsten van David prikkelen hem en zijn tegenspelers om alles uit de kast te halen, ook de extreme stemmingswisselingen van hen allemaal zwepen op tot spannend spel. Lieke Rosa Altink, Erik Koningsberger, Ruben Brinkman en Joeri Vos zetten gezinsleden neer die zich wanhopig aan elkaar vastklampen. Letterlijk vaak, aan haren of benen. Moeder zegt dat ze nu gaat scheiden en ook zoon Georg kondigt zijn vertrek aan, maar voor grote stappen zijn zij te beschadigd. Voor alleen zijn ook. Steeds treffen ze elkaar in de hotelkeuken, slim vormgegeven met behulp van hoge voorraadrekken.

Pa heeft er met jenever gevulde melkpakken in verstopt. Zelf verstopt hij zich ook, na betrapt te zijn: in een hok dat zijn vernedering accentueert doordat hij er alleen gebukt in past. Zulke details geven Nettens enscenering het nodige raffinement. Goed, de ruzies ontaarden soms in grof melodrama en het vijfde personage, een op Davids verbeelding meeliftend meisje dat alles, alles ziet, had Netten er niet bij hoeven te verzinnen. Maar voor een vierdejaars is deze voorstelling die geen moment verveelt een knappe prestatie.