Hoe de CIA een Al-Qaeda-leider aan de praat kreeg

Nadat de paramilitaire huurlingen Khalid Sheikh Mohammed urenlang onder handen hadden genomen met de meest omstreden Amerikaanse verhoormethodes, was het de beurt aan Deuce Martinez. De CIA-analist bracht dan dadels mee voor het zelfverklaarde ‘meesterbrein’ achter de aanslagen van 11 september. Op kameraadschappelijke toon sprak hij met hem over hun geloof (de een katholiek, de ander moslim). Over het vaderschap (waarbij de terroristentopman het betreurde dat hij zijn kinderen waarschijnlijk nooit meer zou zien). Of over hun studietijd (beiden studeerden enige tijd in het zuiden van Verenigde Staten). Over hoe het leven is, zo iets voor je veertigste.

Door deze rol van ultieme ‘good cop’ op zich te nemen , zo berichtte The New York Times dit weekeinde, wist Martinez als geen ander binnen de inlichtingendienst het vertrouwen te winnen van het hoogste Al-Qaeda-kopstuk in Amerikaanse handen. Door eindeloos geduld te tonen wist hij ‘KSM’ veel waardevolle informatie te ontfutselen, over al uitgevoerde en nog geplande terreuraanslagen, aldus de krant.

Na zijn arrestatie in Pakistan had Khalid Sheikh Mohammed zich aanvankelijk weinig coöperatief opgesteld. Via Afghanistan was hij door de CIA overgebracht naar een geïmproviseerd detentiecentrum op een luchtmachtbasis in Noord-Polen. Daar verkocht hij de vijand maandenlang vooral desinformatie en opschepperij .

Om hem en andere verdachten aan de praat te krijgen, koos de CIA er voor verhoortechnieken op hen los te laten die de VS zelf lange tijd officieel veroordeelden. Methodes die de CIA had gemodelleerd toen ze haar agenten ten tijde van de Koude Oorlog trainde de marteltechnieken van de Russen te weerstaan.

Bevreesd voor juridische vervolging, huurde de inlichtingendienst CIA voor toepassing van de technieken particuliere beveiligers in. Deze door de agenten knuckledraggers (boerenpummels) genoemde paramilitaire types moesten de gevangenen net zolang blootstellen aan extreme temperaturen, hard geluid en de simulatie van een verdrinkingsdood (waterboarding) totdat ze aangaven te willen praten, tegen Martinez bijvoorbeeld.