‘Dit wordt moeilijk om te verwerken’

De uitschakeling op het EK kwam voor bondscoach en spelers van het Nederlands elftal onverwacht. „Je staat op en denkt: ‘Dit kan niet waar zijn’. Maar het was wel waar.”

Koen Greven

De eerste reactie van Arjen Robben een uur na de uitschakeling van het Nederlands elftal was veelzeggend. „Wat we nu gaan doen? Geen idee. In de planning hebben we geen moment rekening gehouden met uitschakeling. Maar nu lig je er dus opeens uit.” En dan, met een cynisch lachje op zijn gezicht: „Ik neem aan dat we nu met zijn allen naar huis vliegen.”

Het Nederlands elftal vloog gisteravond na een samenzijn met de vrouwen en kinderen van Genève terug naar Schiphol. Marco van Basten liet een paar uur daarvoor in Lausanne de wedstrijd tegen Rusland nog eens de revue passeren. „Je staat op en denkt: ‘Dit kan niet waar zijn’. Maar het was wel waar”, stelde de vertrekkend bondscoach. „We begonnen geweldig aan het toernooi. Dat schept verwachtingen. Ook bij mij. Helaas kwamen we tegen Rusland niet aan voetballen toe.”

De spelers van het Nederlands elftal probeerden in de catacomben van het St. Jakob-Park Stadion in Bazel ieder voor zich een reden te vinden voor het teleurstellende optreden. „We speelden een mindere wedstrijd en zij waren gewoon beter”, was de analyse van Orlando Engelaar. „We hadden te weinig power”, zei Giovanni van Bronckhorst. „Als het dan niet loopt, wordt het fysiek en mentaal zwaar.” Ook Dirk Kuijt wees naar het eigen falen: „We zijn verrast door ons eigen slechte spel. Dat kunnen we onszelf kwalijk nemen.”

Andere internationals gaven zonder veel omhaal van woorden de credits aan de ploeg van Guus Hiddink. Rafael van der Vaart noemde Rusland „fantastisch”. „Hiddink heeft gewoon een geweldige ploeg.” Ruud van Nistelrooy kon zich daar ook in vinden. „De Russen speelden vooral tactisch zeer goed. We liepen steeds weer in dezelfde val en konden geen antwoord vinden op hun spel. Dat heeft Hiddink heel slim gedaan.”

Het Nederlands elftal werd niet alleen technisch en tactisch overklast, ook op fysiek gebied. Verschillende internationals haalden met hangen en wurgen het laatste fluitsignaal. Nigel de Jong constateerde dat de Russen „frisser en scherper” waren.

Arjen Robben raakte in de aanloop naar het duel opnieuw aan zijn lies geblesseerd en zag lijdzaam toe hoe Oranje op alle fronten tekort schoot. „Ik had het team graag willen helpen, maar dat ging niet. Voor mij is dit toernooi een triest verhaal. In de voorbereiding voelde ik me top. Vlak voor het duel met Italië kreeg ik de eerste tegenslag te verduren, maar daarna heb ik me teruggeknokt. En dan uit het niets speelt die lies wéér op. Ik voel me machteloos. Als ik had gespeeld, had ik misschien iets afgescheurd. Dat kon gewoon niet. Dit was onze kans. We zouden het gaan maken, tot aan de finale aan toe.”

Zowel bij de technische staf als bij de selectie overheerste het gevoel dat Nederland tegen de Russen een kans op de titel had verspeeld. „Na het goede begin in de groepsfase kwam er veel enthousiasme los”, zei Van Basten. „Daarna zijn we aan veel meer gaan denken dan alleen een ronde verder komen. Maar het winnen van een eindtoernooi blijft moeilijk.”

Veel internationals verlieten Zwitserland met het gevoel dat ze een unieke kans hadden verspeeld. „We hebben drie fantastisch wedstrijden gespeeld, maar dat telt niet meer. Welk gevoel overheerst? Een klotegevoel”, zei Van der Vaart. Kuijt noemde de uitschakeling „heel triest”. „Een ploeg met zoveel kwaliteit had dit nooit mogen laten gebeuren. Ik had echt het gevoel dat we dit toernooi konden winnen. Dit zal moeilijk worden om te verwerken.” Engelaar: „Als je naar de kwaliteiten in onze groep kijkt, dan hadden we de hoofdprijs kunnen pakken.”

Voor Van Basten en Van der Sar betekende Nederland-Rusland het afscheid van Oranje. De bondscoach keek met gemengde gevoelens terug op zijn vier jaar bij het Nederlands elftal. „Ik heb een interessante en leuke tijd gehad met veel hoogte- en dieptepunten. Het was een leerzame en mooie periode. Toch was het streven om zilverwerk binnen te halen. Dat is niet gelukt. Van een voldaan gevoel kan ik niet spreken.”

Aanvoerder Edwin van der Sar bedankte na afloop van zijn 128ste en laatste interland zonder al te veel emoties het publiek. „Er zijn wel eens wedstrijden geweest waarna het verlies moeilijk te verwerken was. Ik heb er nu alles aan gedaan wat ik kon. Dan heb ik er minder problemen mee. Wat ik dacht toen ik de laatste ronde over het veld liep? ‘Bedankt mensen, het is finito’.”

Dertigers Van Bronckhorst en Van Nistelrooy namen nog geen afscheid van Oranje. „De komende weken ga ik daar over nadenken en dan neem ik een beslissing”, zei ‘Gio’. Van Nistelrooy zag geen reden te bedanken voor Oranje. „Als er niets raars gebeurt, ga ik door.”