‘Maat voor maat’ in weiland met windkracht zes

Morgen is de laatste dag van het Oerol Festival 2008. De 27ste editie leerde artistiek directeur Joop Mulder ,,de kwaliteit van repertoiretoneel op een bijzondere locatie’’.

In ‘Bomans hoort u mij’ spreekt Godfried Bomans (Wim Meeuwissen) via de zender op Rottummerplaat met Willem Ruis in de radiostudio in Hilversum. Foto Marleen Swart Cowboys bij Nacht speelt "Ruis ik slecht verstaan" 1971. Op de foto antwoord Godfried Bomans -die op Rottumerplaat zit- via de zender naar Willem Ruis in de radiostudio. Oerol 2008 Swart, Marleen

,,In het rode pluche van de schouwburgzaal beleeft de toeschouwer nog niet een fractie van wat de bezoeker van het theaterfestival Oerol ondergaat,” zegt artistiek directeur Joop Mulder op de voorlaatste avond van het Terschellings Theaterfestival 2008. ,,Het klassieke repertoire en het landschap zijn voor mij onverbrekelijk met elkaar verbonden.”

Tot de hoogtepunten van Oerol, dat tien dagen duurde en dit jaar zestigduizend toeschouwers trok, behoren voorstellingen die een uitzonderlijk voorbeeld vormen van theater op locatie. Vanzelfsprekend kunnen we tijdens het winterseizoen in de veilige geborgenheid van de schouwburg Shakespeares komedie Maat voor Maat (Measure for measure) bijwonen, maar op een weiland met aanvallende storm van windkracht zes ondergaat dit stuk een verandering. Rondom het speelveld strekken zich vele kilometers weiland uit. De groep ’t Woud Ensemble laat hiermee zien hoe nietig de menselijke maatschappij is, waar een goedwillende hertog de uitoefening van de wet overlaat aan een verstokt rationalist, Angelo. De wind blaast Shakespeares woorden bijna weg, de spelers dringen tot vlak voor de tribune. Onder deze barre omstandigheid zijn de personages meer dan ooit pionnen in een spel met de wet, met goed en kwaad. De elementen verhevigen de chaos die onder Angelo ontstaat.

Geleidelijk wint het literaire repertoiretheater terrein op Oerol. Belangrijke namen van dit jaar zijn Anton Tsjechov, Maurice Maeterlinck en Shakespeare. Alleen op een locatiefestival als Oerol kunnen regieaanwijzingen zeer beeldend worden opgevolgd. In het symbolistische Interieur van Maeterlinck verdrinkt de dochter des huizes. Regisseur Matthias Mooij plaatst de spelers op een modderig erf met een diepe poel. In het zwart geklede mannen hebben de droeve taak het slechte nieuws te gaan verkondigen aan de onwetende familie. Elk ogenblik kan hun geluk aan scherven gaan. Een van de mannen stuit in het troebele water op een tennisracket, een hobbelpaard, een rode jurk. Het is een onheilspellende opgraving die hij doet. Het boerenland maakt de grimmigheid authentiek.

Ander voorbeeld: schrijver Godfried Bomans verbleef in de zomer van 1971 een week lang eenzaam op Rottumerplaat. In de voorstelling Bomans hoort u mij? keert de schrijver als acteur Wim Meeuwissen terug, een man in de verlatenheid van het Noordzeestrand. De wind jaagt zandkorrels in onze ogen. De bewoonde wereld lijkt onmetelijk ver en wij, toeschouwers, bevinden ons met de Bomans-acteur in een verpletterende leegte van zand die we net zo rauw ervaren als Bomans destijds. Ook Walking, de vertraagde wandeling dwars over het eiland van Robert Wilson, Boukje Schweigman en Theun Mosk, gaf talloze bezoekers de sensatie de omgeving als nieuw te ervaren.

Voor Oerol 2009 ligt een aantal plannen al vast. Artistiek directeur Mulder gaat samenwerken met het Noord Nederlands Toneel om de Odysseus te brengen; Tryater komt met een toneelbewerking van de beroemde roman De Meester en Margarita van de Russische schrijver M. Bulgakov.

Zie videoverslagen van Oerol: nrc.nl/oerol