Ierse euroscepticus dronken van geluk

Het Europees Parlement heeft veel te verliezen als het Verdrag van Lissabon sneuvelt.

Het eerste debat na het Ierse ‘nee’ was nerveus en fel.

Eurosceptische leden van het Europees Parlement tijdens het debat over het Ierse ‘nee’. Foto Reuters Eurosceptic members of the European Parliament demonstrate during a debate on the preparation of the upcoming European Summit after the results of the Irish referendum on the Lisbon treaty at the European Parliament in Strasbourg June 18, 2008. REUTERS/Vincent Kessler (FRANCE) REUTERS

Nigel Farage, de eurosceptische leider van de fractie Onafhankelijkheid/Democratie in het Europees Parlement, kan zijn geluk niet op. Sinds de uitslag van het Ierse referendum verkeert hij in een feestroes. Eergisteren vierde hij tot in de vroege uurtjes feest in een Ierse pub in het Franse Straatsburg. Hij is „delighted”, zegt hij keer op keer in de wandelgangen. „Na het ‘nee’ van de Fransen en Nederlanders zeiden politici dat het geen echt ‘nee’ was. Nu heeft het Ierse volk, dat zoveel heeft geprofiteerd van de Europese Unie, na een debat tegen het Europees Hervormingsverdrag gestemd. Niemand kan nog volhouden dat dit geen echt ‘nee’ is.”

Tot woede van sommige van zijn collega’s gaan Farage en zijn fractiegenoten de hele dag gekleed in een groen T-shirt. ‘Respect the Irish vote’, staat er in koeienletters op. Het deert Farage niet dat hij en zijn fractieleden tijdens het debat in het parlement over de naweeën van het Ierse referendum worden uitgemaakt voor „een vreemd soort extremisten”, zoals de Ierse Avril Doyle (christen-democraten) het zei.

Tijdens het debat schuwden Europarlementariërs krachttermen noch superlatieven. Ze constateerden ‘een crisis’, ‘de dood van het verdrag’, ‘gebrek aan vertrouwen in Europa en Europese instellingen’, evenals een ‘gapende kloof’ tussen de burgers en politiek.

„Dit is een zeer nerveus debat”, merkte een spreker op. De emoties zijn begrijpelijk. Het nieuwe verdrag breidt de macht van het Europees Parlement uit. Eenmaal van kracht zou het parlement mee mogen beslissen over meer dossiers.

Onder gejoel van Farage pleitten de meeste sprekers voor voortzetting van het ratificatieproces van ‘Lissabon’, zoals het verdrag in het parlementaire jargon heet. „We moeten niet voorbarig besluiten nemen over volgende stappen”, zei ook José Manuel Barroso, voorzitter van de Europese Commissie (het bestuur van de EU), in het parlement. Hij wil vasthouden aan de ‘routekaart’ die is uitgestippeld voor het verdrag. Volgens de plannen moet het Hervormingsverdrag voor 1 januari 2009 in alle lidstaten zijn geratificeerd. De meeste lidstaten hebben het verdrag al goedgekeurd, parlementen van andere landen, waaronder Nederland, zullen dat spoedig doen. Grote vraagstukken als klimaatverandering, milieuproblematiek en de stijgende olieprijzen vragen volgens de Commissie-voorzitter om „een krachtiger en efficiëntere EU’’. De sociaal-democratische parlementariër Richard Corbett vroeg ook om respect voor alle lidstaten die al wel akkoord zijn gegaan met het verdrag. „Als alle andere 26 landen instemmen, is het niet ondemocratisch om aan dat ene land te vragen om nog eens te kijken naar de eigen stem.”

„Ik walg van zulke politici”, zegt Farage even later. „Mensen als Barroso zijn bang voor de burgers.” Nee, wat Farage betreft kan het verdrag definitief begraven worden. „Mensen willen het niet.” Die willen „echte democratie”, denkt Farage. „Zij willen zichzelf besturen.” Het verdrag zal de Unie volgens Farage niet democratisch maken. „Het volk of het Europarlement kan ook na dit verdrag de Commissie niet kiezen of ontslaan.”

De parlementariërs zochten de schuld gisteren niet bij zichzelf, wel bij de regeringsleiders en bij de Ierse eurocommissaris Charlie McCreevy (Interne Markt). McCreevy had bekend dat hij het verdrag niet had gelezen. De leider van de sociaal-democratische fractie, de Duitser Martin Schulz, vond daarom dat er disciplinaire maatregelen genomen moesten worden tegen McCreevy.

Nationale politici zouden volgens Graham Watson van de Alliantie van Liberalen en Democraten vaker en meer moeite moeten doen om burgers te overtuigen van het nut van Europa. „En niet alleen als een verdrag geratificeerd dient te worden.”

De Ierse premier Brian Cowen zal vanavond en morgen zijn Europese collega’s informeren over de achtergronden van het Ierse ‘nee’. Farage roept de overige Europese regeringsleiders op tot „realisme”. „Zelf durfden ze een referendum niet aan, wetend dat hun burgers ook tegen zouden stemmen.”

De regeringsleiders zullen, zegt Farage, waarschijnlijk een politieke oplossing bedenken waarmee ze „de wil van het volk” zullen negeren. „Maar ze zullen de kloof tussen burgers en politici niet kunnen dichten.’’

Rectificatie / Gerectificeerd

correcties en aanvullingen

Euroscepticus

De kop Ierse euroscepticus dronken van geluk (donderdag 19 juni, pagina 10) was onjuist. De kop verwees naar de eurosceptische Europarlementariër Nigel Farage. Farage is geen Ier, maar een Brit.