Duitsland wil kampioen energie besparen worden

De Duitse regering-Merkel presenteerde gisteren haar ambitieuze energie- en klimaatprogramma, dat de CO2-uitstoot in 2020 met 40 procent moet hebben teruggebracht.

Het klimaat wordt de komende jaren in Duitsland grote handel. Tot 2020 moet in de Bondsrepubliek voor ruim 300 miljard euro worden geïnvesteerd in energiebesparende maatregelen. De regering van bondskanselier Angela Merkel is het gisteren eens geworden over het tweede en laatste deel van haar ambitieuze energie- en klimaatprogramma.

Duitsland wil kampioen energie besparen en klimaatbeheersing worden, was de boodschap die bondskanselier Merkel gisteren uitdroeg. Het pakket met maatregelen van haar regering noemde ze „een zeer belangrijke stap voor de bescherming van ons klimaat”.

Duitsland heeft zichzelf tot doel gesteld om de uitstoot van CO2 in 2020 met 40 procent te verminderen in vergelijking met 1990. Om dat doel te bereiken zal er flink moeten worden geïnvesteerd in allerlei energiebesparende maatregelen. Maar die leveren ook weer geld op door verminderende energiekosten, verwacht de minister van Milieu, Sigmar Gabriel.

Vooral het wonen zal sterk door energiebesparing worden beïnvloed. Nieuwe woningen en gesaneerde oudbouw moeten met ingang van volgend jaar in Duitsland zo zijn geïsoleerd dat ze 30 procent minder energie verbruiken dan nu het geval is. Dat betekent extra investeringen. De stookkosten kunnen echter door dalend energieverbruik per jaar honderden euro’s lager uitvallen.

Verdere maatregelen betreffen de inbouw van ‘intelligente’ stroommeters en geavanceerde thermostaten. In veel oude huurwoningen in met name grote steden als Berlijn en Hamburg kan de centrale verwarming maar op twee standen: aan of uit. De stookkosten kunnen zo onnodig hoog oplopen. Een ‘intelligente’ stroommeter laat zien wat een bepaald apparaat – bijvoorbeeld een wasdroger – op een bepaald moment aan elektriciteit verbruikt. Met geavanceerde thermostaten kan de temperatuur per ruimte precies worden bepaald.

Een andere en omstreden maatregel is de verhoging van de tol voor vrachtwagens die in en door Duitsland rijden. Vanaf volgend jaar zal die stijgen van gemiddeld 13,5 cent per kilometer naar 16,2 cent, afhankelijk van hoeveel CO2 de vrachtwagen uitstoot.

De maatregel kost de transportbranche in Duitsland naar schatting 850 miljoen euro. Er is veel kritiek op. Vrachtwagenexpediteurs zijn van mening dat onder het mom van klimaatmaatregelen verkapte belastingverhogingen worden doorgevoerd.

Ruim eenderde van de tol is afkomstig van buitenlandse transportbedrijven, waaronder veel Nederlandse. Vorig jaar bracht de tol voor vrachtwagens 3,4 miljard euro op. Het geld wordt gebruikt voor de aanleg en het onderhoud van wegen en voor het spoor- en waterwegennet.

Het gremium dat in Duitsland adviseert over milieuvraagstukken, de zogenoemde Umweltrat, heeft lof voor de doelen van de Duitse regering, maar is er sceptisch over of die ook zullen worden gehaald. Drie punten worden door het adviesorgaan bekritiseerd. Het potentieel aan energiebesparende maatregelen in oudbouwwoningen wordt onvoldoende benut; de Duitse landbouw levert een veel te kleine bijdrage aan de nieuwe klimaat- en energiemaatregelen en wat de energie-efficiëntie van auto’s betreft is het kabinet van Angela Merkel gezwicht voor de machtige Duitse autolobby.

    • Joost van der Vaart