Moeilijk om jezelf omver te blazen

De nieuwe cd van Paul Weller is geen album geworden zoals de meesten van hem gewend zijn.

Het wemelt op 22 Dreams van de rariteiten.

Als je vijftig wordt, zegt Paul Weller (50), dan heb je wel een fatsoenlijk verjaardagscadeau verdiend. En wie weet nou het best wat je aan Paul Weller cadeau moet doen? Inderdaad: Paul Weller.

En dus maakte hij 22 Dreams „voor mezelf”. Eigenlijk moest het een groots, bombastisch, meeslepend dubbelalbum worden, „omdat niemand dat meer maakt en ik dat nog nooit had gedaan”. Uiteindelijk bleken de nummers toch nog op één cd te passen. Samen vormen de zeventig minuten een „proper birthday present”, vindt Weller. ,,De beste die ik ooit gekregen heb. It’s brilliant.”

Op een zonnig Amsterdams terras neemt hij nog een biertje. Het grijze piekhaar is zorgvuldig bijgepunt. Een enorme zonnebril beschermt tegen de zon. „Die leeftijd is toch een soort mijlpaal, dus ik dacht: laat ik dan maar een plaat maken die daarbij hoort.” Het is geen album geworden zoals de meesten van hem gewend zijn. De voormalige voorman van The Jam en The Style Council mag inmiddels door drie generaties bands en fans tot ‘modfather’ – oftewel boegbeeld van de Britpop – zijn gekroond, op 22 Dreams is hij niet langer alleen de-man-met-de-gitaar.

Op ongeveer de helft van de nummers is nog de ware Weller te horen: een als blanke rocker vermomde soulzanger. Maar verder wemelt het album van rariteiten: free jazz-instrumentaaltjes, elektronische soundscapes en zelfs een parlandonummer waarin voormalig Stone Roses-gitarist Aziz Ibrahim een op muziek gezet gedicht reciteert, getiteld God.

,,Ik had niet gedacht dat er zoveel verschillende stijlen op terecht zouden komen”, geeft Weller toe. „Dat was niet iets opzettelijks, dat gebeurde spontaan. Meestal heb ik vooraf een veel duidelijker idee. Dan schrijf ik alles thuis en bedenk vervolgens hoe dat in de studio moet klinken. Nu had ik hooguit zes nummers, verder niets. Het was een kwestie van improviseren en kijken waartoe dat zou leiden. Hoe meer we hadden opgenomen, hoe meer kanten we op wilden. Dan moest er nog een snel, langzaam of raar nummer bij.”

Dat hij een jaar lang de tijd had om in zijn eigen Black Barn Studio op te nemen versterkte die ongedwongen werkwijze. „Het is schitterend daar. Je zit op vijftig minuten van Londen in alle rust op het platteland. We hebben regelmatig de microfoons buiten gezet om een onweersbui, zingende vogels of een schreeuwende pauw op te nemen. Dat zit in de geluidscollages.”

Bijkomend voordeel: „Er was geen tijdslimiet. In een studio waar je duizenden pounds per dag betaalt, kijkt iedereen op zijn horloge. Dan geldt: you’re gotta fuckin’ do it. Nu was het gewoon lol maken. Als we om één of twee uur ’s nachts stopten met spelen, gingen we platen draaien en dronken worden. Als ik wakker werd, kon ik niet wachten om weer naar de studio te gaan.”

Zijn keel klinkt gerijpter dan ooit. Is dat wellicht een voordeel van het ouder worden? „Dat denk ik wel. Ik heb me deze keer totaal geen zorgen om mijn stem gemaakt, maar gewoon gezongen. Voor mij is dit echt een doorbraak. De meeste muzikanten hebben op hun vijftigste – als ze die leeftijd al halen – de beste platen achter hen liggen. Ik heb dat gevoel helemaal niet. Mijn beste tijd beleef ik nu. De volgende plaat wordt nog spannender.”

Heeft de ouderdom dan helemaal geen nadelen? „Het wordt moeilijker om jezelf omver te blazen. Om telkens met iets nieuws te blijven komen. Maar dat is dan ook de uitdaging.”

„Kijk, ik vind niet dat ik een rockster ben; want dan kan ik mezelf niet meer serieus nemen. Ik ben een hardwerkende muzikant en liedjesschrijver. Wat steeds makkelijker wordt, is dat het me niet meer kan schelen wat anderen van me denken. Ik hoef me echt niet bezig te houden met de vraag waar ik commercieel sta.”

Hij heeft zijn eigen graadmeter voor succes. Zolang hij bij zijn concerten jonge gezichten ziet, is het goed. „Ik heb pas nog door Groot-Brittannië getourd. Als ik dan in het publiek kijk, zie ik alles tussen vijftien en vijftig. Dat houdt het hedendaags en relevant. Met zoveel jongeren kan het nooit een nostalgische toestand worden, ook al zingen ze allemaal een nummer van The Jam mee.”

Bijna verontschuldigend: „Het is ook nooit mijn bedoeling geweest om tot mijn vijftigste platen te blijven maken. Dat gebeurde gewoon. Toen ik eenentwintig was, vond ik iedereen boven de vijfentwintig stokoud. Maar ja, voordat je het weet ben je zelf tien jaar verder.”

Het album ’22 Dreams‘ verscheen bij V2. Optredens Paul Weller: 2 oktober in de Effenaar in Eindhoven, en 4 oktober in Paradiso, Amsterdam. Lees de recensie van zijn nieuwe album via nrcnext.nl/uitenthuis/muziek