‘Actualiteitenrubrieken spelen kluitjesvoetbal’

De actualiteitenrubrieken van de publieke omroep zijn te eenzijdig. Programmamakers voeren te weinig discussie over kwaliteit en innovatie.

Dat vindt Henk Hagoort, de nieuwe bestuursvoorzitter van de Nederlandse Publieke Omroep (NPO). „De actualiteitenprogramma’s spelen te veel kluitjesvoetbal. De flanken zijn te weinig bezet”, zei Hagoort gisteren tijdens een publiek interview op een congres in Hilversum. De discussie moet volgens Hagoort breder zijn dan de vraag of de publieke omroep ‘te links’ is. De ex-EO-directeur ziet te weinig vernieuwing in onder meer Netwerk, Nova en EénVandaag. „De innovatie komt voornamelijk van programma’s als De Wereld Draait Door.” Hagoort is tegen het opheffen of samenvoegen van actualiteitenrubrieken.

Met dat laatste is hoofdredacteur Jan Kriek van EénVandaag (TROS, AVRO) blij. Verder is hij het oneens met Hagoort. „Kijk gewoon naar de uitzendingen: wij behandelen heel andere onderwerpen en hanteren een heel andere aanpak dan de collega’s.” Kriek wil in discussie met Hagoort, maar mist voorbeelden in zijn pleidooi. Wat innovatie betreft verwijst Kriek naar het onlinepanel van EénVandaag. Kijkers geven op de site hun kijk op het nieuws.

Hagoort ontkende tijdens het congres het gerucht dat de NPO in Den Haag heeft aangedrongen op een hoger budget omdat de reclame-inkomsten fors hoger zijn door het Europees kampioenschap voetbal. „Ons budget bestaat uit een rijksbijdrage en reclame-inkomsten. Dat bedrag staat vast. Door de hogere STER-inkomsten kost de publieke omroep slechts minder belastinggeld.”

Hagoort vindt dat de publieke omroep voor zijn financiën te afhankelijk is van het zittende kabinet. Een scenario dat interviewer Twan Huys tijdens het congres schetste – een mogelijke halvering van het omroepbudget als Geert Wilders en Rita Verdonk in een volgend kabinet zouden komen – noemde Hagoort „een risico dat groter dan gezond is”. Er is volgens hem geen andere strategie voor de publieke omroep dan „geliefd” zijn bij de bevolking. „En goed stemmen.”

Hagoort koestert de pluriformiteit van de publieke omroep. Een pornoavond op Nederland 3 naar aanleiding van de film Deep Throat? „Ja, dat kan bij de publieke omroep.” Snijden in een BBC-documentaire over de evolutie zoals de EO onder Hagoorts leiding deed? „De omroepen zijn zelf verantwoordelijk voor de inhoud van de programma’s. Niet de overheid en niet de raad van bestuur.”

Hagoort reageerde gisteren ook op de actuele discussie over (hoge) salarissen en vertrekpremies bij de publieke omroep. In tegenstelling tot zijn voorganger zit hij zelf onder de ‘Balkenendenorm’. Omroepbestuurders moeten het voorbeeld geven, vindt Hagoort. „Wij moeten de burger verrijken. Niet onszelf.” Voor presentatoren gelden andere normen, aldus de bestuursvoorzitter. Zij moeten meer kunnen verdienen dan de premier. „Voor hen geldt een hoog afbreukrisico. Bovendien is er veel concurrentie.” Volgens Hagoort wordt onduidelijkheid over de Balkenendenorm vaak als excuus gebruikt om niets te doen aan (hoge) salarissen bij de publieke omroep.

Algemene zenders zoals Nederland 1, 2 en 3, zullen van functie, veranderen, denkt Hagoort. Het medium tv wordt steeds meer gebruikt voor amusement. „Dat is lastig voor een publieke omroep die wil informeren en verdiepen.” Innovatie, met name op internet, is van wezenlijk belang voor de omroepen. Desondanks schrapt de publieke omroep binnenkort een of meer themakanalen. Er zijn nu zeventien kanalen over onder meer cabaret, politiek, documentaires en gezondheid.

Hagoort: „Wij moeten betalen voor de distributie van die kanalen. Dat geld moet naar ‘content’. Je hoeft niet tot in het oneindige door te gaan met alles waarmee je bent begonnen.”