PvdA sluit rangen...

PvdA-leider Bos riep op het PvdA-congres integratie uit tot dé sociale kwestie.

Ondertussen mag de PvdA-fractie zich links profileren.

De rangen sluiten en doorbuffelen. Geen halfhartig multicultureel gedoe waar het om integratie gaat, want dat wordt dé sociale kwestie van de komende eeuw. En vierkant achter de vrijheid van meningsuiting. Na de krachtige toespraak waarmee de PvdA-leider zaterdag in Breda zijn partijcongres afsloot, is de vraag ‘wat wil Wouter?’ beantwoord.

Bos bevestigde dat hij de PvdA wil blijven leiden. „Ik ben de leider van de partij, ik leg de lijn hier neer, dit is het.” Bos’ toespraak leek bedoeld om eventuele paniek over slechte peilingen te bezweren: de PvdA staat ruim onder de twintig zetels. Hij vergeleek zijn partij met het Nederlands elftal, net zoals hij dat in 2006 deed. Maar bij het WK van 2006 lag het Nederlands elftal er vervolgens snel uit en in dat jaar verloor de PvdA de verkiezingen. „Weg voorbeeld”, aldus Bos. „Ik had me kennelijk met losers geïdentificeerd.” Maar, vervolgde hij onder daverend applaus, „kansen kunnen keren. Dat geldt voor Marco, Dirk en Khalid. Dat geldt voor ons”.

Op het gebied van integratie eiste Bos heldere normen. „Om de islam een plaats te geven in Nederland, dienen we moskeeënbouw, imamopleiding en islamitische geestelijke verzorgers te accepteren. Anderzijds tolereren we geen PvdA-politici met een discriminerende of denigrerende houding naar allochtonen, homo’s of vrouwen.” Moslims dienen zich ook aan te passen, citeerde Bos PvdA-politicus Ahmed Marcouch: „Liever banen dan baarden.”

Bos wilde niets weten van „zelfkastijding en zelfbeklag, richtingenstrijd over SP, GroenLinks en D66.” Daarmee verwees hij naar de tegenstelling tussen de sociaal-democratische koers van fractieleider Mariëtte Hamer, die naar de SP neigt, en de meer sociaal-liberale visie van staatssecretaris Frans Timmermans van Europese Zaken, die naar D66 en GroenLinks lonkt. De lijn-Hamer is voortaan de partijlijn, zo lijkt het. Maar Hamer en de kamerfractie mogen zich links profileren, Bos zelf vermeed nauwlettend te kiezen voor een politiek die zijn speelruimte in het kabinet Balkenende IV zou verkleinen.

Hamer beleed in haar toespraak een „terugkeer naar de kern van het gedachtegoed van de PvdA”, met taalgebruik dat aan Churchill deed denken. Steekwoorden waren ‘knokken’, ‘vechten’, ‘frontlinie’, ‘marsroute’ en ‘bloedneus’. Bos, op de eerste rij, werd vermaand de lage- en middeninkomens te ontzien, ondanks de stijgende dieselprijzen. Hij stemde glimlachend toe. Hamer vroeg haar partij niet te veel te zoeken achter haar toenadering tot SP-leider Jan Marijnissen, die maar eens verantwoordelijkheid moest nemen: „Dat vereist ballen. Nou, Jan, laat die ballen maar eens in de oppositie zien.”