WeekBoek 24

WeekBoek, een verzameling van boeken-nieuws en -rubrieken op nrcboeken.nl, werkt samen met Dirk Leymans website papierenman.blogspot.com.

D. Hooijer Foto Freddy Rikken 28/4/2008 Foto Freddy Rikken D.Hooijer schrijfster Rikken, Freddy

‘Nobelprijs wordt nooit publieksprijs’

De Zweedse Nobelprijsacademie die elk jaar de zeven Nobelprijzen toekent heeft enige openheid gegeven omtrent de toekenningsprocedure van de Nobelprijs voor de Literatuur.

Secretaris Horace Engdahl geeft op de officiële website van het instituut antwoord op vragen van over de hele wereld. Hij verklapt onder andere dat op de eerste lijst met genomineerden, waarop meestal zo’n tweehonderd namen staan, bepaalde auteurs telkens weer opduiken ‘tot de genomineerde de prijs wint, sterft of zijn voorstanders het opgeven’. Na twee maanden blijven er vijf namen over op de lijst. Op die shortlist komen elk jaar opnieuw veel dezelfde prominente namen voor. Een auteur die de Nobelprijs wint, circuleert dus vaak al jaren op de lijstjes van de leden van de Academie. Tijdens de zomer worden de juryleden geacht zoveel mogelijk boeken van de vijf genomineerden te lezen. Midden september komt het Nobelprijscomité samen en in oktober maakt het zijn beslissing bekend. Engdahl sluit resoluut uit dat de prijs ooit door het gewone publiek zal worden gekozen. ‘Dat zou ingaan tegen Alfreds Nobels testament’. Nu beslist een keur van eminente academici, wetenschappers, en andere schrijvers wie de 1,1 miljoen euro krijgt. Engdahl sluit niet uit dat in de toekomst een jeugdauteur wint. ‘Daar bestaat geen enkele regel tegen’. De secretaris komt nog terug op de laureate van 2007, Doris Lessing, die ooit vernam dat ze nooit de prijs zou of mocht krijgen. (HC)

Poëzielessen voor vandalen huis Frost

De jongeren die eind december 2007 de voormalige zomerwoning van de Amerikaanse dichter Robert Frost hebben vernield, moeten als straf poëzielessen over de viervoudige Pulitzer Prizewinnaar volgen. De jongeren braken afgelopen winter in in het tot monument verheven zomerhuis en begonnen een drinkgelag dat uitliep op vandalisme. Er werd voor 10.000 dollar schade aangericht. Met behulp van het gedicht ‘The Road Not Taken’, dat als vertrekpunt dient, zal Frost-biograaf Jay Parini een twintigtal vandalen terug op het rechte pad proberen te brengen en ‘de kracht van Frosts poëzie’ aantonen, zo meldt The New York Times. Aanklager John Quinn, die Parini bij het project heeft betrokken, gaat ervan uit dat ‘als deze jongeren het inzicht krijgen wie Robert Frost en zijn bijdrage tot de samenleving is, ze dan ook in de toekomst meer respect zullen tonen voor andermans bezit en uit het experiment ook iets zullen leren.’ (DL)

Anselm Kiefer krijgt Duitse Vredesprijs

Met Anselm Kiefer als winnaar is het voor het eerst dat een niet-schrijver met de Vredesprijs van de Duitse boekhandel wordt onderscheiden.

De Duitse kunstenaar ontvangt de hoge onderscheiding omdat hij in zijn werken een eigen taal heeft ontwikkeld ‘die van de toeschouwer ook een lezer maakt’, zo motiveerde de jury de keuze. De schilder en beeldhouwer confronteert zijn publiek met ‘de storende moralistische boodschap van het vergankelijke en het verderfelijke’. De Prijs van de Duitse Boekhandel geldt als een van de belangrijkste Duitse literatuurprijzen en behelst een som van 25000 euro. Sinds 1950 gaat de prijs naar persoonlijkheden die op gebied van literatuur, wetenschap en kunst hebben bijgedragen aan de realisatie van de vredesgedachte. De onderscheiding wordt op 19 oktober uitgereikt ter afsluiting van de Frankfurter Buchmesse.

Het boek is overigens als sculpturaal object en als schilderkunstige verwijzing een terugkerend thema in de werken van Kiefer, in wiens oeuvre de geschiedenis van Duitsland (en het in het reine komen met het verleden) vaak centraal staat. Eerdere winnaars van de Vredesprijs zijn Orhan Pamuk, Susan Sontag, Jürgen Habermas en Mario Vargas Llosa. (DL)

LEZEN &CETERAD.Hooijer

Op 6 mei won ze verrassend de Libris Literatuur Prijs en drie weken later was ze te gast in de laatste aflevering van de talkshow Lezen &cetera Live van dit seizoen: D. Hooijer, schrijfster van drie verhalenbundels waaronder Sleur is een roofdier. Luister via nrcboeken.nl naar een registratie van het gesprek in Theater Donner, waarin de auteur onder meer ingaat op haar late roeping, haar laconieke stijl en de lokroep van de roman. (PS)

NIEUWSLEZEN Oranjegekte

Pas nadat Italië afgelopen maandag op overtuigende wijze werd weggetikt door ‘onze jongens’, barstte de ziekte die om de twee jaar het land in z’n greep houdt, pas goed los: de oranjegekte. Op 29 juni die beker ophalen is na de gallery play van Van Bronckhorst, Sneijder en Van der Vaart, nog slechts een formaliteit, getuige onder meer de lyrische wijze waarop een Nederlandse krant afgelopen dinsdag de redding van Van der Sar bezong die voorafging aan de laatste goal tegen de Italianen: ‘als een adelaar die met zijn klauw een onoplettend vogeltje uit het zwerk plukt, ranselde doelman Van der Sar een vrije trap van Pirlo uit zijn doel’. Arjen Fortuin selecteerde voor nrcboeken.nl de beste elf voetbalboeken die over het Nederlands elftal zijn verschenen. Het beste werk is volgens hem David Winners Brilliant Orange (Bloomsbury, 2000) waarin de Engelse journalist ‘de grote schoonheid van het Nederlandse voetbal fileert en laat zien hoe de geschilderde kerkinterieurs van Saenredam samenhangen met de stiftballen van Dennis Bergkamp’. Op twee staat Simon Kupers Football against the Enemy (Orion, 1994) , ‘een scherpe analyse van vijandelijkheden uit de tijd dat Nederlanders nog een hekel hadden aan Duitsers’. Drie: Cruijff, Hendrikus Johannes, fenomeen (Nijgh & Van Ditmar, 1972) van Nico Scheepmaker. Een ‘klassieke biografie van de grootste Nederlandse sportschrijver over de grootste Nederlandse voetballer’. (SK, AF)

TIJDSCHRIFTDW B

DW B begeeft zich met een themanummer over voetnoten naar eigen zeggen in ‘de kruipruimte van de literatuur’. Onder het mom van deze op zichzelf al mooie kwalificatie benaderden schrijvers als Jacq. Vogelaar, Atte Jongstra en Lucas Hüsgen de kleine lettertjes onderaan de literaire tekst, die volgens DW B-medewerker Arnoud van Adrichem een ‘twijfelachtige reputatie geniet’. ‘De tekst is immers over maar niet uit, de hordes verstoren het leesritme, de lezer voelt zich geobstrueerd’. Jongstra’s bijdrage, getiteld ‘Bouwstoffen voor een voetnotenlexicon’, laat echter zien dat er meer rijkdom zit in de wegversperring die een voetnoot in eerste instantie lijkt. Essayist Hans Groenewegen vraagt zich af waarom Lucebert het juist in zijn late dichtbundel Van de roerloze woelgeest (1993) noodzakelijk vond om alle citaten van anderen in zijn werk aan de lezer uit te leggen. Hij komt tot een soortgelijke conclusie als Jongstra, namelijk dat de voetnoot een volwaardig gedeelte van de totale tekst is. Verder in DW B gedichten van Erik Spinoy, Sybren Polet en Peter van Lier. (SK)

DW B (Dietsche Warande & Belfort), nr. 2 2008, uitgegeven door MER. Losse nummers kosten 10 euro plus verzendkosten. Meer informatie op www.dwb.be.

WEEKSITE www.vpro.nl/programma/ischa

Na het veelgeprezen eerste deel van de biografie over Ischa Meijer van de hand van historica Evelien Gans is het wachten op deel twee. Wie zo lang niet wachten wil, kan afdrijven naar dit digitale archief met daarin radio-interviews die Meijer maakte voor de programma’s Een uur Ischa en Zaken van de ziel. Literatuurliefhebbers kunnen hun hart ophalen bij het jaar 1991, toen Meijer onder anderen K. Schippers en Adriaan van Dis en de dichter Ed Leeflang interviewde. Ook uit dat jaar: het vraaggesprek met de toenmalige debutante Connie Palmen. Uit haar boek I.M. bleek dat tijdens dit gesprek de vonk oversloeg tussen haarzelf en Meijer. Valt dit te horen of moeten we niet zo zwaar tillen aan het waarheidsgehalte van Palmens proza? (SK)

M.m.v. Hans Cottyn, Arjen Fortuin, Sebastiaan Kort, Dirk Leyman en Pieter Steinz.

De berichten zijn in uitgebreide vorm via nrcboeken.nl te lezen.