Tribunaal op Guantánamo gaat door

De rechtszaken voor militaire tribunalen op de Amerikaanse marinebasis Guantánamo Bay gaan door, ongeacht de uitspraak van het Hooggerechtshof gisteren over de juridische positie van gevangenen.

Dat heeft de Amerikaanse minister van Justitie vanochtend gezegd. Volgens hem heeft de uitspraak geen betrekking op die processen.

Op dit moment loopt de zaak tegen onder andere Khalid Sheikh Mohammed, het zelfverklaarde ‘brein’ achter de aanslagen van 11 september 2001. Hij werd vorige week voorgeleid voor een militaire commissie. Op Guantánamo Bay zitten zo’n 270 vermeende Al-Qaeda- en Talibaanstrijders vast.

Het Hof besliste gisteren dat zij hun detentie mogen aanvechten voor een federale rechter. Het vond dat de gevangenen het eeuwenoude recht van habeas corpus is ontzegd. Volgens het Witte Huis zijn de gevangenen ‘vijandelijke strijders’ en vallen zij daarom niet onder de Geneefse Conventies voor het oorlogsrecht. Als buitenlanders, gevangengehouden op Cuba en niet op Amerikaans grondgebied, zouden ze geen toegang hebben tot het federale rechtsysteem.

Het is de derde tegenslag voor Bush over de behandeling van de gevangenen. Het Hof besloot twee keer eerder dat zij het recht hebben hun detentie aan te vechten. De regering en het – toen nog door Republikeinen gedomineerde – Congres veranderden daarop de wet opdat dit onmogelijk werd.

President Bush zei gisteren dat hij zich bij de uitspraak neerlegt, ook al is hij het er niet mee eens. Hij wees op de verdeeldheid van het Hof. Vier van de negen rechters stemden niet in met de uitspraak. Rechter Antonin Scalia schreef: „Het tragische is dat het onze militaire leiders de onmogelijke taak geeft om voor een civiele rechtbank het bewijs te leveren dat de detentie van elke gevangene ondersteunt.”

Gisteren herhaalden beide presidentskandidaten het kamp te willen sluiten. De Republikein McCain zei zich wel zorgen te maken over de rechten die aan ‘vijandelijke strijders’ zijn toegekend.