Vaccin tegen diarree kan baby’s redden

Diarree waarvan reizigers ziek worden en waaraan baby’s doodgaan, kan getemperd worden met een vaccinpleister. Dat blijkt uit onderzoek dat vandaag verschijnt in het medisch tijdschrift The Lancet.

Het gaat om een vorm van diarree waartegen nog geen vaccin bestaat. De vaccinatie voorkomt niet dat mensen diarree krijgen, maar de ziekte verloopt wel minder ernstig. Zieken, in dit geval reizigers naar Guatemala en Mexico, hadden minder vaak dunne ontlasting. De diarree duurde bovendien gemiddeld een halve dag in plaats van twee dagen. De auteurs, onder leiding van de Amerikaanse vaccinproducent Iomai, concluderen dat het vaccin „enige bescherming biedt”.

De bacterie waartegen het vaccin werkt, is de zogeheten enterotoxine-vormende Escherichia coli (ETEC). Dat is een gevaarlijke variant van een normale darmbacterie. Reizigers worden er ziek van, maar vooral ook veel baby’s in ontwikkelingslanden. Van alle kinderen die doodgaan aan diarree (elk jaar zo’n 2,5 miljoen) overlijdt naar schatting één op de acht aan ETEC. De bacterie wordt overgebracht door vervuild water en voedsel.

Wetenschappelijk directeur Gregory Glenn van Iomai, de leider van het onderzoek: „Financieel is een vaccin voor reizigers nu interessant, maar uiteindelijk willen we de overstap maken naar een vaccin voor baby’s.” Dan moet de pleister wel ten minste een jaar bescherming bieden, iets wat nu nog niet is onderzocht. Volgens Glenn is de geboden bescherming in de eerste weken, zoals nu getest, „zeker voldoende”.

Sundeep Gupta, een in diarree gespecialiseerd infectieziektekundige van het Amerikaanse Centers for Disease Control die niet bij de studie betrokken was, reageert desgevraagd: „De pleister ziet er veelbelovend uit, maar er moet nog wel een vervolgonderzoek gedaan worden.”

Het experimentele vaccin is getest bij 59 Amerikanen die voor een week of twee op reis gingen. Nog eens twee keer zoveel reizigers kregen een neppleister. De ronde pleister, vijf centimeter in doorsnee, moest twee keer zes uur gedragen worden: op elke arm eenmaal.

De pleister bevat een van de gifstoffen die de ETEC-bacterie uitscheidt. Wie in aanraking komt met dat toxine, maakt antistoffen aan en wordt zo tegen infectie beschermd. Het is echter schadelijk om het toxine te eten of ingespoten te krijgen. Via de huid kan het blijkbaar wel. De meerderheid van de proefpersonen kreeg er een beetje jeuk en uitslag van. Ernstigere bijwerkingen waren er niet.