Turken maken een einde aan de Zwitserse droom

De Turk Arda Turan (midden) in het Zwitserse strafschopgebied. De vele regen in het stadion in Bazel maakte het de voetballers lastig. Foto AP Switzerland's Patrick Mueller, left, Turkey's Arda Turan, center, and Switzerland's goalkeeper Diego Benaglio, right, vie for the ball during the group A match between Switzerland and Turkey in Basel, Switzerland, Wednesday, June 11, 2008, at the Euro 2008 European Soccer Championships in Austria and Switzerland. (AP Photo/Dusan Vranic) Associated Press

Zwitserland1Turkije2

Ruststand 1-0. 32. Yakin 1-0, 57. Semih 1-1, 90. Arda 1-2. Scheidsrechter: Michel (Slw). Toeschouwers: 40.000.

Nog voordat het EK voor de Zwitsers tot leven is gekomen, is de nationale ploeg al uitgeschakeld. ‘Schluss! Aus! Vorbei! Wir sind Europameister der Pechvögel’, concludeerde de populaire ochtendkrant Blick vanmorgen. ‘Alles gegeben, alles verloren’, luidde de kop in de kwaliteitskrant Der Bund. Bondscoach Köbi Kuhn was gisteravond na de 2-1 nederlaag tegen Turkije het toonbeeld van Zwitserse nuchterheid: „Dit is nu eenmaal voetbal. Zwitserland blijft wel bestaan ook al is het nationale elftal uitgeschakeld.” Winkeliers deden de fanartikelen vandaag al massaal in de uitverkoop. Bij de laatste groepswedstrijd tegen het al gekwalificeerde Portugal, zondagavond eveneens in Bazel, staat alleen de nationale eer op het spel.

De Zwitsers leefden de voorbije jaren met veel vertrouwen in eigen kunnen toe naar het Europees kampioenschap in eigen land. In 2002 schreef bondscoach Kuhn een plan onder de werktitel: ‘Europees kampioen 2008’. Nadat de nationale ploeg twee jaar geleden op het WK tot de achtste finales reikte, begon de bevolking langzaam te geloven in het team. Een oefenzege vorig jaar tegen het Nederlands elftal van Marco van Basten schroefde de verwachtingen op. De Zwitsers zouden Europa wel eens laten zien dat ze meer kunnen dan tennissen, skiën, schansspringen en bobsleeën.

In de aanloop naar de openingswedstrijd tegen Tsjechië, afgelopen zaterdag, kreeg de ploeg al de eerste mentale dreun. De vrouw van Kuhn raakte na een epileptische aanval buiten bewustzijn en kwam op de intensive care terecht. De bondscoach bleef zijn elftal trouw, maar direct werd het belang van het voetbal gerelativeerd. Funest voor een sportploeg die het allerhoogste nastreeft. Het duel met de Tsjechen leverde twee nieuwe klappen op: een onnodige 1-0 nederlaag en het verlies van aanvoerder en topscorer Alexander Frei, die geblesseerd raakte. Het dagdromen over de EK-titel was direct voorbij, tegen de Turken moest uitschakeling worden voorkomen.

In de uren voor het tweede groepsduel was de spanning rondom het St. Jakob Park in Bazel voelbaar. De Zwitserse media hadden de wedstrijd nog verder op scherp gezet door herinneringen op te halen aan november 2005. Destijds liep een duel tussen Turkije en Zwitserland om kwalificatie voor het WK uit op een ordinaire vechtpartij waarbij enkele spelers gewond raakten. De Zwitserse international Tranquillo Barnetta stelde vooraf: „De enige overeenkomst met destijds is dat we opnieuw allebei móeten winnen. Het zal opnieuw als een finale zijn.”

En het werd een finale gisteren in Bazel. Strak van de spanning betrad de selectie van La Suisse de sfeervolle thuishaven van FC Basel. Frei vergezelde zijn ploeggenoten op krukken. Vanaf de bank probeerde hij het Turks-Zwitserse aanvalsduo Hakan Yakin en Eren Derdiyok moed in te spreken. Een hoosbui die het veld blank zette, zorgde ervoor dat de spelers tegen de omstandigheden moesten strijden. Alle ingrediënten voor een enerverend voetbalgevecht waren aanwezig.

Het was fascinerend te zien hoe de beperkte Zwitserse voetballers streden voor elke meter en voor elke bal. Toonbeeld van onverzettelijkheid was aanvoerder Ludovic Magnin. De roodharige verdediger klapte voortdurend in zijn handen en schreeuwde zijn ploeggenoten naar voren. Het doorweekte veld werkte in het voordeel van de Zwitsers, die voetballend gezien onderdeden voor technisch beter onderlegde Turken. Bondscoach Fatih Terim bleef maar met bezorgde blik naar de donkere hemel staren. Met Zwitserse slagregens had hij in zijn strijdplan geen rekening gehouden.

Na ruim een half uur betaalde het werkvoetbal van de Zwitsers zich uit. Derdiyok zette goed door aan de rechterkant en zag zijn ploeggenoot Hakan Yakin vrij staan. Even hielden de tienduizenden Zwitsers de adem in toen de bal stil viel in een plas water. Een seconde later stonden de fans massaal op de banken nadat Hakan Yakin de thuisploeg met een intikkertje op voorsprong had gezet. De doelpuntenmaker vierde zijn treffer uit respect voor zijn land van herkomst ingetogen.

Kort na de treffer kreeg Hakan Yakin opnieuw een grote kans, maar dit keer faalde hij. De regen maakte plaats voor een waterig zonnetje. In de veranderende omstandigheden herstelden de Turken zich. Twaalf minuten na rust maakte invaller Semih Sentürk de verdiende gelijkmaker. Beide ploegen bleven strijden voor de winst, maar leken genoegen te moeten nemen met een gelijkspel. Tot de talentvolle Arda Turan het duel in de slotminuut besliste. De Zwitserse fans staarden bedeesd voor zich uit. Een groot deel van de bevolking troostte zich met de gedachte dat de rust in het land sneller terug is dan verwacht.